Sektori i ndërtimit në alarm: Vataj flet për projekte të bllokuara dhe rritje çmimesh deri në 150%

Industria e ndërtimtarisë në vend po përballet me një krizë të thellë, e cila është pasojë e drejtpërdrejtë e rënies së fuqisë blerëse, sfidave në sigurimin e fondeve për projekte dhe pasigurisë së krijuar në rang institucional. Kështu ka deklaruar kryetari i Shoqatës së Ndërtimit në Kosovë (SHNK), Valon Vataj, i cili ka theksuar se një numër i madh i nismave ndërtimore, veçanërisht në kryeqytet, janë ndalur për shkak të vëllimit të lartë të punimeve dhe mungesës së kapitalit mbështetës. Sipas kreut të SHNK-së, shtrenjtimi i banesave ndikohet nga disa elemente kyçe, ku përfshihen çmimet e larta të materialeve ndërtimore që zakonisht importohen, ngritja e tarifave të derivateve, shpenzimet e transportit, vlera e tokës, si dhe mungesa e dukshme e krahut të punës. Vataj ka bërë të ditur se në disa segmente të caktuara të këtij tregu, çmimet kanë shënuar një rritje drastike prej rreth 150 për qind. “Sektori i ndërtimit është me një krizë jashtëzakonisht të madhe, duke pasur parasysh mungesa fuqisë blerëse edhe mungesa e financimit të projekteve. Ka shumë projekte të cilat janë me një sasi vuliminoze sa i përket metrit katror dhe kjo bën që disa, shumica e projekteve sidomos në Prishtinë, kanë hasur në ngecje. Dhe kjo vjen edhe si rezultati i situatës politike të cilën Kosovën e ka përshkuar për dy vite, pasigurisë institucionale në këtë rast dhe, sasia e madhe e ndërtimit që po bëhet në Kosovë. Dhe kjo bën që sektori i ndërtimit, i cili është shtylla kryesore e zhvillimit ekonomik në Kosovë, është çdo ditë thellohet në krizë dhe kjo është një lajm jo i mirë për gjithë sektorin e ndërtimit”, ka pohuar Vataj, duke veçuar edhe Prizrenin si një ndër qytetet që po përballet me vështirësitë më të mëdha në sferën e shitblerjes së pronave. Lidhur me qasjen e diasporës ndaj patundshmërive, ai ka vënë in-focus faktin se interesimi për të blerë banesa individuale nga ana e bashkatdhetarëve ka shënuar rënie. Për më tepër, Vataj ka shprehur shqetësimin e thellë lidhur me burokracitë dhe pengesat në pajisjen me leje ndërtimi, duke kritikuar mungesën e një standardizimi të rregullave komunale. Sipas të dhënave që ai ka paraqitur, në Prishtinë nuk është lëshuar asnjë leje ndërtimore gjatë një periudhe katërmujore, ndërkohë që në rang vendi numri i ndërtimeve pa leje llogaritet të jetë mbi 330 mijë. Vataj ka vënë në shënjestër edhe zvarritjet e gjata në procesin e hartave zonale, duke përmendur se nisma për plotësimin dhe ndryshimin e legjislacionit përkatës ka filluar që në vitin 2013 dhe ende nuk ka marrë një epilog përfundimtar. Në fund, sa i përket standardeve të efiçiencës energjetike në ndërtimet e reja, përfaqësuesi i ndërtimtarëve ka tërhequr vëmendjen se në vend mungojnë mekanizmat mbështetës financiarë dhe subvencionet për ndërtuesit që synojnë të zbatojnë kritere më të larta ekologgjike dhe energjetike.