Tsunami në Wall Street: Gjigantët e teknologjisë humbin triliona pas zgjedhjeve në SHBA

Tregjet financiare amerikane janë përfshirë nga një valë e fuqishme pasigurie, duke shkaktuar shkrirjen e qindra miliarda dollarëve nga vlera e tregut të kompanive më të mëdha të teknologjisë. Ky reagim i ashpër i bursës vjen si pasojë e rezultateve të zgjedhjeve të mesit të mandatit, të cilat kanë ngritur alarmin se zhvillimi i hovshëm i inteligjencës artificiale (AI) mund të përballet me pengesa serioze ligjore dhe infrastrukturore. Frika e investitorëve buron nga suksesi i një sërë kandidatësh demokratë, të cilët e kishin bërë pjesë qendrore të fushatës së tyre kufizimin e qendrave të të dhënave (data centers). Këto objekte janë shtylla kurrizore e teknologjisë së AI-së, ndërsa në shumë zona të SHBA-së u miratuan iniciativa lokale që synojnë frenimin e ndërtimit të tyre. Një nga zërat më të zëshëm në këtë drejtim ka qenë guvernatorja e zgjedhur e Teksasit, Gina Hinojosa, e cila ka premtuar masa rigoroze për pezullimin e projekteve të reja në këtë sektor. Indeksi Nasdaq Composite, i cili përfaqëson zemrën e industrisë teknologjike, regjistroi një rënie drastike prej 5,5 për qind, duke rezultuar në një humbje të kapitalizimit tregu prej rreth 2,5 trilionë dollarësh. Kjo ditë tregtimi shënoi performancën më të dobët që nga viti 2025 edhe për treguesit e tjerë, me S&P 500 që ra për 4,4 për qind dhe Dow Jones Industrial Average që humbi 3,4 për qind të vlerës. Si pasojë, Nasdaq tashmë ka hyrë në të ashtuquajturën "zonë korrigjimi", pasi vlera e tij ka rënë me më shumë se 10 për qind nga nivelet maksimale të fundit. Goditja më e rëndë është përqendruar te prodhuesit e çipave dhe gjysmëpërçuesve, të cilët janë të lidhur ngushtë me infrastrukturën e AI-së. Nvidia pësoi një rënie prej 9 për qind, duke humbur mbi 400 miliardë dollarë, ndërsa AMD dhe Micron përjetuan rënie mbi 17 për qind. Situata ishte edhe më dramatike për SanDisk me 22 për qind rënie, ndërsa Indeksi i Gjysmëpërçuesve i Filadelfias u tkurr për 12 për qind. Në total, shtatë kompanitë kryesore teknologjike, përfshirë Apple dhe Tesla, panë të fshihen rreth një trilion dollarë nga pasuria e tyre brenda një dite të vetme. Edhe perandoria e Elon Muskut nuk i shpëtoi kësaj stuhie. Aksionet e SpaceX dhe Teslës shënuan rënie përkatësisht 8 dhe 11 për qind, duke shkaktuar një humbje të përbashkët prej 300 miliardë dollarësh. Kjo goditje financiare ndodh në një moment kur Musk, i cili investoi shuma marramendëse për të mbështetur kandidatët republikanë, e gjen veten përballë realitetit të ri politik, pasi shteti i Teksasit, ku ai kishte investuar fuqishëm, u orientua drejt demokratëve. Susannah Streeter, stratege në Wealth Club, thekson se pasiguria rreth përfitimeve afatgjata nga investimet në AI, e ndërthurur me bllokimin e mundshëm të qendrave të të dhënave, ka krijuar një atmosferë paniku. Edhe brenda industrisë, drejtuesit si Greg Brockman nga OpenAI kanë pranuar se reagimi i votuesve ishte i papritur, duke shtuar se nevojitet një strategji më e mirë për të fituar mbështetjen e komuniteteve lokale për zhvillimin e kësaj teknologjie.