Kriza politike në Izrael: Zgjedhjet pa fitues qartësojnë betejën e ashpër për mbijetesën e Netanyahut

Sipas të dhënave zyrtare të publikuara nga Komisioni Qendror Zgjedhor i Izraelit, pas përfundimit të numërimit të të gjitha votave, rezultati i zgjedhjeve mbetet pa një fitues të përcaktuar qartë. Asnjëri nga dy blloqet kryesore politike nuk ka arritur të sigurojë pragun prej 61 mandatesh, që është i domosdoshëm për krijimin e një qeverie shumicë në Knesetin izraelit me 120 vende. Për pasojë, vendi po shkon drejt një periudhe negociatash intensive që mund të zgjasë disa javë për formimin e një koalicioni, ndërkohë që nuk përjashtohet as mundësia e thirrjes së zgjedhjeve të reja. Partia Likud, e udhëhequr nga kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu, së bashku me partnerët e saj hebrenj të ekstremit të djathtë dhe ultraortodoksë, arritën të sigurojnë 53 ulëse në parlament. Nga ana e to, kandidati kryesor i opozitës Gadi Eisenkot, në bashkëpunim me partinë e tij Yashar dhe tre forca të tjera opozitare hebraike nga i njëjti bllok politik, arritën të fitojnë gjithsej 48 mandate parlamentare. Në këtë peizazh të ri politik, partitë arabe – të përbëra nga Lista e Përbashkët dhe Raam – shënuan një arritje historike duke fituar një numër rekord prej 19 mandatesh parlamentare, çka përbën rezultatin e tyre më të lartë zgjedhor deri më sot. Meqenëse procesi zgjedhor nuk prodhoi një fitues përfundimtar, skenari politik mbetet i paqartë për javët apo edhe muajt në vijim, duke lënë në balancë të plotë të ardhmen dhe mbijetesën politike të Benjamin Netanyahut. Gjatë karrierës së tij politike që shtrihet në më shumë se tri dekada, Netanyahu është nënvlerësuar shpesh herë si lojtar politik, por deri më tani ata që kanë parashikuar rënien e tij kanë gabuar në kohëmatje. Megjithëse nuk arriti të fitojë, Netanyahu nuk është mundur ende. Përballë kësaj situate, strategjia e tij e radhës do të jetë pengimi i rivalëve për të ndërtuar një qeveri alternative, duke mbajtur kështu të hapur opsionin e ruajtjes së pushtetit. Analistët politikë vlerësojnë se pjesëmarrja e lartë e qytetarëve palestinezë të Izraelit erdhi pjesërisht si një përgjigje ndaj mandatit katërvjeçar të ministrit të sigurisë kombëtare të ekstremit të djathtë, periudhë gjatë së cilës kriminaliteti në komunitetin arab shënoi rritje shqetësuese. Banorët e këtyre zonave ia atribuojnë këtë situatë pasivitetit të forcave të rendit. Po ashtu, ky elektorat u ndikua ndjeshëm nga vala e shtuar e racizmit pas datës 7 tetor, nisja e luftës në Gaza, si dhe pakënaqësia e thellë ndaj akteve të dhunës të kryera nga kolonët izraelitë, elementë që shërbyen si katalizatorë për pjesëmarrje masive në votime. Kjo dinamikë e bën matematikën e ndërtimit të koalicioneve jashtëzakonisht të ndërlikuar. Formacioni islamik Raam kryeson në mbështetje brenda komunitetit beduin të Izraelit, ndërsa lideri i tij Mansur Abbas hyri në historinë e vendit si politikani i parë arab që u bë pjesë e një qeverie izraelite pas zgjedhjeve të vitit 2021. Lista e Përbashkët, e cila pritet të jetë grupimi më i madh i përfaqësimit arab, përfshin disa parti dhe lëvizje më të vogla, ku bëjnë pjesë partia komuniste Hadash, ajo sekulariste Ta’al dhe forca nacionaliste Balad. Gjatë ditës së mërkurë, Yair Golan, drejtues i Partisë Demokratike të majtë, u bëri thirrje aleatëve të tij që t'i trajtojnë partitë arabe si pjesë integrale të bllokut të tyre opozitar, duke kritikuar atë që e quajti “ndarje raciste të votës hebraike dhe arabe” nga ana e Netanyahut. Golan pati një takim me Abbasin ditën e enjte. Megjithatë, dy prej aleatëve të djathtë të Gadi Eisenkotit, Naftali Bennett dhe Avigdor Lieberman, mbajnë qëndrim kundërshtues ndaj çdo formule qeverisëse që mbështetet nga partitë arabe, një qëndrim që nuk e bënë publikisht të dukshëm derisa u mbyllën vendvotimet. Nga ana e saj, Lista e Përbashkët deklaroi të mërkurën se mbetet e hapur për bashkëpunim politik dhe e vendosur për të ndërmarrë çdo hap të nevojshëm për t'i dhënë fund qeverisjes së Netanyahut. Në lidhje me lëvizjet e ardhshme të kryeministrit aktual, një burim i afërt me rrethin e tij ka konfirmuar se po shqyrtohen të gjitha mundësitë për të siguruar mbijetesën politike.