Përballë rrezikut rus, Lituania ndryshon rrënjësisht sistemin ushtarak dhe synon rekrutim universal

Lituania ka ndërmarrë një hap të rëndësishëm drejt forcimit të mbrojtjes së saj, duke planifikuar kalimin në një model universal të rekrutimit ushtarak deri në vitin 2032. Kjo nismë synon të rritë numrin e personave të thirrur çdo vit me afro 50 për qind, si përgjigje ndaj sfidave gjithnjë e më të mëdha të sigurisë në rajon. Këshilli Shtetëror i Mbrojtjes zyrtarizoi këtë kalendar gjatë ditës së enjten. Presidenti Gitanas Nausëda theksoi se shifra vjetore e të rinjve që do t'i nënshtrohen shërbimit ushtarak pritet të ngrihet nga mbi 5,000 në afërsisht 7,500. Ndryshe nga modeli aktual i pjesshëm ku përzgjidhet vetëm një pjesë e të rinjve, sistemi i ri universal do t'i detyrojë të gjithë djemtë e aftë për shërbim që t'i bashkohen radhëve të ushtrisë, përveç rasteve kur përfitojnë nga përjashtimet e përcaktuara me ligj. Kostoja e këtij tranzicioni përllogaritet mes 100 dhe 120 milionë eurove. Ky investim pritet të zgjerojë ndjeshëm rezervat aktive të ushtrisë lituaneze, duke i çuar ato nga rreth 50,000 në 74,000 pjesëtarë deri në horizontin e vitit 2040. Kryeministri Mindaugas Sinkevicius bëri të ditur se ekzekutivi kishte shfaqur interes për një zbarkim më të shpejtë të këtij plani, por përfundimisht u arrit dakordësi për t'i dhënë strukturave ushtarake kohën e nevojshme përgatitore. "Forcat e Armatosura kanë qenë të qarta në qëndrimin e tyre se do të jenë plotësisht funksionale deri në vitin 2032," u shpreh Sinkevicius, duke shtuar se procesi kërkon përgatitjen e rreth 300 instruktorëve shtesë dhe përmirësimin e infrastrukturës akomoduese për ushtarët e rinj. Duhet kujtuar se Lituania e riktheu shërbimin e detyrueshëm ushtarak në vitin 2015, vetëm dymbëdhjetë muaj pasi Rusia aneksoi Gadishullin e Krimesë, duke hequr dorë kështu nga ideja e një ushtrie të bazuar tërësisht mbi baza vullnetare dhe profesionale. Ky hap vjen në një kohë kur shtetet baltike dhe Polonia po ngrenë shkallën e alarmit dhe gatishmërisë ushtarake, të shqetësuara nga ambitet agresive të Moskës dhe incidentet e vazhdueshme të luftës hibride përgjatë kufijve lindorë të NATO-s. Në këtë linjë, Lituania është përballur herë pas here me veprime të dyshimta dhe shkelje të hapësirës së saj ajrore. Në shtator, avionët luftarakë të aleancës u detyruan të asgjësonin një dron që kishte depozituar nga Bjellorusia. Një tjetër ngjarje e ngjashme ndodhi në tetor, kur një mjet tjetër fluturues pa pilot dyshohet se shpërtheu brenda territorit lituanez, duke alarmuar popullatën lokale dhe duke i detyruar banorët të kërkojnë strehë.