Rrjeta të fshehta: Si funksionon tregtia e paligjshme e foshnjave në Iran përmes rrjeteve sociale

Përtej fasadës së organizatave bamirëse në Iran, një treg i errët dhe i paligjshëm i shitblerjes së foshnjave po lulëzon në platformat e rrjeteve sociale, ku persona të ndryshëm ofrojnë fëmijë për shuma që shkojnë deri në tre miliardë rialë, afërsisht 1.100 dollarë. Këto transaksione të fshehta, pavarësisht ndalimeve të rrepta ligjore, përfshijnë paketa të plota që nisin nga kontrollet mjekësore me ultrazë e deri te pajisja me certifikata lindjeje dhe letërnjoftime, ndërkohë që pagesa shlyhet zakonisht pas dorëzimit të foshnjës te blerësit. Sipas një hulumtimi të bazuar në monitorimin e kanaleve të aplikacionit Telegram dhe në biseda me aktivistë, infermierë e vetë ndërmjetësit, kriminelët përdorin terminologjinë e solidaritetit dhe birësimit për të mbuluar aktivitetin e tyre fitimprurës. Disa nga rrjetet shkojnë aq larg sa premtojnë regjistrimin e fëmijës në emër të një gruaje që nuk ka lidhje biologjike me të, apo organizojnë dërgimin e të porsalindurve te familje iraniane që jetojnë jashtë shtetit. Një infermiere me njohuri mbi këto marrëveshje ka dëshmuar se shuma prej tre miliardë rialësh konsiderohet një “çmim i arsyeshëm” në këtë treg të zi. Në një rast konkret, një kanal në Telegram që mblidhte fonde për shtresat në nevojë publikoi fillimisht një thirrje për ndihmë për një grua shtatzënë në muajin e tetë, e cila navigohej si e dëbuar nga banesa e saj. Shumë shpejt, kjo thirrje u shndërrua në një pazar tregtar: foshnja ofrohej për 1.5 miliard rialë (rreth 550 dollarë), plus shpenzimet e spitalit. Drejtuesja e këtij kanali, e cila përdor pseudonimin “Doktoresha”, deklaroi se preferon t'i orientojë foshnjat drejt familjeve sesa t'i dorëzojë ato pranë Organizatës Shtetërore të Mirëqenies Sociale (Behzisti). Ajo shtoi se blerësit mund të përzgjedhin gjininë e foshnjës nëse ajo është nën 10 ditëshe, duke garantuar se fëmijët janë të shëndetshëm dhe pa histori familjare të varësisë. Sipas saj, klientët lejohen madje të sjellin mjekun e tyre për kontroll. Administruesja pretendoi se dokumentacioni, përfshirë certifikatat dhe letërnjoftimet, falsifikohet në mënyrë të tillë që blerësit të figurojnë si prindër biologjikë, duke lënë zero gjurmë hetimore, megjithëse këto pretendime nuk kanë mundur të verifikohen në mënyrë të pavarur. Biznesi nis me dorëzimin e dokumenteve personale dhe hapjen e një dosjeje paraprake, shërbim ky që kushton 200 milionë rialë ose rreth 75 dollarë. Në komunikimet e tjera, e njëjta administruese pohoi se kishte një djalë të porsalindur gati për dorëzim, duke e quajtur shumën prej tre miliardë rialësh një “dhuratë” që do të shërbente për të mbuluar procedurat, spitalin dhe mbështetjen e nënës. Megjithatë, gjatë bisedave, versionet e saj ndryshuan vazhdimisht, duke kaluar nga pretendimi se foshnjat ishin të braktisura në spitale, tek ai se vinin nga familje tejet të varfra. Dëshmi të ngjashme vijnë edhe nga një infermiere e maternitetit, e cila kujtoi se si në vitin 2021 kishte ndërmjetësuar birësimin e paligjshëm të një foshnjeje nga një nënë me katër fëmijë, e cila kërkonte të shmangte shtatzëninë e saj të radhës për shkak të pamundësisë ekonomike.