Kujtesa historike që bashkon mërgatën: Promovohet vepra monumentale 'Illyricum Sacrum' e përkthyer nga Lukë Hasaj

Në një atmosferë me rëndësi të veçantë kulturore, Federata Pan-Shqiptare e Amerikës "Vatra", në bashkëpunim me Qendrën Kulturore "Nënë Tereza", ka organizuar promovimin e kolanës me vlerë të jashtëzakonshme historike "Illyricum Sacrum", të sjellë në shqip nga përkthyesi Lukë Hasaj. Ngjarja mblodhi personalitete dhe anëtarë të komunitetit shqiptar në diasporë për të udhëtuar përmes rrënjëve të trashëgimisë kombëtare. Gjatë aktivitetit, u shprehën vlerësimet më të larta për punën e palodhur të Hasajt, i cili me mjeshtërinë dhe përkushtimin e tij profesional dëshmoi se përkthimi shkon përtej përcjelljes së fjalëve, duke shërbyer si një urë e fuqishme lidhëse mes qytetërimeve. Falënderime të veçanta iu adresuan organizatorëve, si dhe Dom Pjetrit, i cili u vlerësua si një shembull i gjallë i përpjekjeve të pandërprera në mërgatë për të mbajtur të gjallë dashurinë për historinë, gjuhën dhe kulturën amëtare. Vëmendja kryesore e këtij takimi u përqendrua në Vëllimin VII/1 të veprës, botuar fillimisht në Venedik në vitin 1817 nga autorët Daniele Farlati dhe Jacopo Coleti. Kjo kryevepër historiografike hedh dritë mbi një periudhë kyçe të trevave iliro-arbërore, duke përfshirë historinë e Dioklesë (Tivarit) dhe ipeshkvitë e rëndësishme si ato të Arbërisë, Balecit, Budvës, Danjës, Drishtit, Ulqinit, Polatit, Shurdhahut, Sardës, Shasit, Shkodrës e Durrësit. Vepra përmban po ashtu dokumente me vlerë për figurën e Gjergj Kastriotit Skënderbeut dhe Kuvendin e Arbërit, duke dëshmuar lidhjen e hershme e të pashkëputur të kësaj hapësire me Evropën perëndimore. Përveç peshës akademike, vepra bart edhe një ngarkesë të fortë emocionale për mjaft bashkatdhetarë. Për ata me origjinë nga trevat e Ulqinit dhe Shasit, leximi i këtij libri përbën një udhëtim personal drejt vendlindjes dhe kujtimeve të të parëve. Ngjarja rikujtoi se ndonëse mërgimtarët mund të largohen fizikisht nga toka e lindjes, identiteti dhe historia e tyre mbeten të palosura thellë në kujtesë, duke u rizgjuar përmes faqeve të botimeve të tilla monumentale.