Skema fitimprurëse e importeve: Pesticidet kineze dhe indiane hyjnë në Shqipëri dhe u shiten bujqve me çmime evropiane

Sektori i tregtimit të medikamenteve bujqësore, i dominuar nga shtatë kompani kryesore, vazhdon të gjenerojë fitime marramendëse në tregun vendas, ndërkohë që barrën financiare dhe rrezikun shëndetësor e mbajnë prodhuesit. Sa herë që kulturat bujqësore bien pre e sëmundjeve, bujqit ndodhen në gjendje alarmi. Për të mbrojtur mundin e tyre, ata detyrohen të përdorin trajtime kimike që rëndojnë ndjeshëm buxhetin familjar. Shpeshherë, fermerët ngrenë shqetësimin për efektivitetin e ulët të këtyre produkteve, duke u detyruar të përsërisin spërkatjet me pesticide të ndryshme për të njëjtën problematikë. Sipas të dhënave të grumbulluara, këto subjekte tregtare furnizojnë prodhuesit vendas me preparate që vijnë nga rajone jashtë Bashkimit Evropian. Tregu shqiptar po përmbytet me pesticide që importohen nga Kina, India, Jordania dhe Kazakistani, vende ku standardet e sigurisë nuk janë gjithmonë të garantuara. Vetëm gjatë vitit 2025 dhe tetëmujorit të parë të vitit 2026, në pikat doganore të vendit kanë hyrë 748 tonë preparate kimike nga Kina dhe India, me një vlerë totale prej 2.68 milionë eurosh. Këto mallra blihen lirë nga biznesmenët, por u faturohen fermerëve sikur të bëhej fjalë për formulime evropiane. Eksperti i tokave bujqësore, Ilir Kristo, thekson natyrën e dyfishtë të këtyre substancave. “Pesticidet janë ato që i themi thikë me dy presa. Janë shumë të domosdoshme në rrethana të caktuara. Fermeri vetëm për pesticide nuk kursehet, kurse për plehra edhe kursehet sepse thotë sigurohen edhe nga toka. Pesticidet zënë diku tek 30% të kostove të prodhimit”, deklaron ai. Këto importe nga vendet e treta arrijnë të depërtojnë ligjërisht në territorin shqiptar. Komisioni i Regjistrimit të PMB-ve pranë Ministrisë së Bujqësisë kërkon vetëm që lëndët aktive të jenë të regjistruara në Evropë, duke anashkaluar parametrat fizikë dhe kimikë, të cilët rezultojnë dukshëm më të dobët krahasuar me produktet e BE-së. Për pasojë, preparatet aziatike nuk arrijnë t'i luftojnë siç duhet dëmtuesit, duke e detyruar fermerin të rrisë numrin e spërkatjeve. “Shpesh ai mund të ketë një emër të një produkti të njohur, por ai mund të jetë një produkt i cili nuk përdoret atje ku duhet”, shton më tej Kristo. Përgjegjësia kryesore i takon Ministrisë së Bujqësisë, e cila duhet të mbajë nën lupë fluksin e madh të importeve të administruara nga kompanitë Agro-Blend shpk, SHEGAJ-AGR, MELDI sh.p.k., ARLI INTERNACIONAL, AGROHELP SH.P.K, AGRO-ZANI dhe INTERLOGJISTIC, pasi këto substanca kimike përbëjnë një faktor përcaktues për sigurinë ushqimore dhe shëndetin e konsumatorëve.