Bisedime konfidenciale në Ankara: Siria dhe Hezbollahu u ulën në tryezë për të ulur tensionet

Përfaqësues të autoriteteve të reja në Siri dhe lëvizjes libaneze Hezbollah kanë zhvilluar një takim të fshehtë në Turqi, me qëllim zbutjen e ftohjes diplomatike dhe të sigurisë mes dy palëve. Ngjarja shënon kontaktin e parë të drejtpërdrejtë kokë më kokë mes Damaskut dhe grupit libanez që prej rënies së regjimit të Bashar al-Assad në fund të vitit 2024. Negociatat u zhvilluan gjatë muajit të kaluar, ku morën pjesë delegatë nga Hezbollahu, zyrtarë të shërbimeve të inteligjencës siriane, si dhe përfaqësues të Ministrisë së Jashtme. Takimi u mundësua falë ndërmjetësimit të agjencive turke të sigurisë, të cilat synojnë parandalimin e një përshkallëzimi të mëtejshëm rajonal. Hezbollahu ka qenë dikur një nga aleatët më të ngushtë të ish-presidentit Bashar al-Assad, duke dërguar luftëtarë në terren gjatë gjithë konfliktit civil sirian për të mbështetur trupat qeveritare. Pas ndryshimit të pushtetit dhe ardhjes së forcave të reja drejtuese, marrëdhëniet mes dy vendeve u përkeqësuan ndjeshëm, kryesisht për shkak të pretendimeve siriane se lëvizja libaneze po shfrytëzon territorin e saj për trafikim armësh. Gjatë bisedimeve në tokën turke, vëmendja kryesore u përqendrua te sfidat e sigurisë dhe gjetja e një gjuhe të përbashkët për uljen e armiqësisë. Sipas burimeve pranë çështjes, atmosfera e takimit u vlerësua si pozitive dhe palët shprehën vullnetin për të shmangur çdo konflikt të drejtpërdrejtë ushtarak. Një zyrtar i lartë sirian konfirmoi se të dyja palët pranuan mungesën e qëllimeve armiqësore reciproke. Damasku e siguroi Hezbollahun se nuk ka asnjë plan për ndërhyrje ushtarake në Liban me qëllim çarmatimin e organizatës. Në këmbim, pala siriane kërkoi angazhim konkret për ndalimin e kontrabandës së armëve përgjatë vijës kufitare dhe çmontimin e qelizave të mbetura të grupit në jug të Sirisë. Këto zhvillime pasojnë një njoftim të mëparshëm të autoriteteve siriane mbi arrestimin e një të dyshuari, i cili navigohej si pjesëtar i Hezbollahut dhe navigohej për të kryer një sulm me raketa në jug të vendit. Nga ana e saj, lëvizja libaneze i ka hedhur poshtë këto akuza, duke këmbëngulur se nuk mban prani ushtarake apo të sigurisë brenda kufijve sirianë. Edhe pse bisedimet sollën afrim në disa pika kyçe, një marrëveshje përfundimtare ende nuk është formalizuar. Nga këndvështrimi i një burimi libanez të sigurisë, Hezbollahu kërkon të garantojë sigurinë e vijës së tij të prapavijës, duke shmangur rrezikun e ndonjë operacioni ushtarak nga Damasku. Ndërkohë, kërkesat e qeverisë siriane për ndalimin e trafikut të armatimeve dhe shpërbërjen e strukturave të grupit nuk morën një përgjigje përfundimtare, pavarësisht zotimit se asnjëra palë nuk do të ndërhyjë në punët e brendshme të tjetrës. Kontaktet diplomatike përmes ndërmjetësimit turk kishin nisur rreth dy muaj para zhvillimit të këtij takimi të shtatorit. Presidenti turk Recep Tayyip Erdogan ka kërkuar vazhdimisht një rol kyç për Ankaranë në proceset e stabilizimit dhe rindërtimit të Sirisë, duke udhëhequr përpjekjet për diplomaci rajonale. Iniciativa për këtë tryezë dialogu erdhi drejtpërdrejt nga shteti turk, i cili synon të luajë një rol primar në uljen e fërkimeve mes administratës së re në Damask dhe udhëheqjes së Hezbollahut. Më herët, gjatë muajit korrik, ministri i Jashtëm sirian Assad al-Shibani kishte sinjalizuar se qeveria e tij mbetet e hapur për dialog konstruktiv.