Debati për UÇK-në: Muhamet Kelmendi bën ndarjen mes përgjegjësisë politike dhe asaj ushtarake për Thaçin, Veselin, Sylën e Halitin

Në një analizë të detajuar mbi periudhën e viteve 1996–1999, profesori Muhamet Kelmendi ka hedhur dritë mbi funksionet dhe ndikimin e disa prej figurave kryesore të kohës, duke kërkuar një qasje më të saktë në përcaktimin e roleve të tyre, pa i ngatërruar përgjegjësitë politike me ato të drejtpërdrejta ushtarake. Sipas Kelmendit, personalitete si Xhavit Haliti, Azem Syla, Hashim Thaçi dhe Kadri Veseli mbajnë një peshë të madhe të përgjegjësisë politike dhe historike para qytetarëve të Kosovës, mirëpo ai thekson se ata nuk duhet të etiketohen automatikisht si “komandantë të UÇK-së” të dalë nga Shtabi Qendror. Ai shpjegon se qëllimi i trajtesës së tij është pikërisht sqarimi i këtyre keqinterpretimeve, duke bërë dallimin e qartë ndërmjet detyrave organizative, financiare, politike dhe atyre ushtarake në terren. Duke u ndalur te zhvillimet kohore, autori tregon se ky grupim nisi të konsolidohej që nga viti 1996. Ndonëse nuk ishin udhëheqës të drejtpërdrejtë të Lëvizjes Popullore të Kosovës (LPK) apo të Fondit “Vendlindja Thërret”, ata kishin ndikim vendimtar në administrimin e burimeve dhe mjeteve financiare të këtij fondi, të cilat u vunë në shërbim të strukturave që po ngriheshin. Gjatë vitit 1998, ky ndikim në rritje solli dobësimin dhe përfundimisht shpërbërjen de facto të strukturave të LPK-së, ndërkohë që grupi në fjalë fitoi një kontroll gjithnjë e më të dukshëm mbi zhvillimet rreth UÇK-së. Kelmendi kujton se lufta u zhvillua në rajone të ndryshme me rrethana dhe organizime specifike, të cilat nuk duhet të shihen si një strukturë e vetme dhe tërësisht e centralizuar. Procesi i konsolidimit të këtij grupimi arriti kulmin në vitin 1999, periudhë e cila përkoi edhe me përfundimin e funksionimit të strukturave të UÇK-së si formacion ushtarak i kohës së luftës. Përmes këtij shkrimi, analisti synon të nxisë një qasje më objektive dhe profesionale në vlerësimin e ngjarjeve dhe kontributit të individëve gjatë kësaj faze vendimtare të historisë së vendit.