Sport
Trashëgimia e lavdishme: Lidhja e pathyeshme mes Gjergj Kastriotit dhe Papa Klementit XI Albani
Reklamë e Sponsorizuar
Historia e familjes Albani është e lidhur ngushtë me rrënjët arbërore dhe luftën heroike të Gjergj Kastriotit-Skënderbeut. Pas rënies së trojeve shqiptare nën sundimin otoman, anëtarët e kësaj familjeje, të cilët kishin luftuar krah për krah me Heroin Kombëtar, u shpërngulën drejt Italisë. Vendosja e tyre në Urbino u shoqërua me marrjen e mbiemrit “Albani”, një zgjedhje kjo që shërbente si një amanet për të mos harruar kurrë prejardhjen e tyre fisnike.
Kur Gjon Françesko Albani u ngjit në fronin e Shën Pjetrit në vitin 1700, duke marrë emrin Klementi XI, ai e shpalli me krenari identitetin e tij të lashtë. Shprehja e tij e famshme, «Nos quoque Albanenses sumus» (Edhe ne jemi arbërorë), shënoi një moment historik, duke e kthyer Vatikanin në një mburojë diplomatike për atdheun e të parëve, i cili po përballej me sfidat e rënda të pushtimit.
Në një kohë kur identiteti kombëtar ishte nën kërcënimin e asimilimit, Papa Klementi XI ndërmori tri nisma kyçe që hodhën themelet e rilindjes kulturore shqiptare. Së pari, mbështetja e tij për Kuvendin e Arbërit në Mërqi të Lezhës (1703), vendimet e të cilit u botuan në Romë në vitin 1706, shërbeu si një kushtetutë morale për mbrojtjen e gjuhës, emrave dhe zakoneve tona tradicionale.
Së dyti, në vitin 1708, ai themeloi fonde speciale për shkollimin e rinisë arbërore në Romë dhe ngriti Kolegjin Arbëresh të Shën Adrianit në Kalabri. Kjo vatër e dijes u shndërrua në një qendër akademike elitare, nga e cila më vonë do të dilnin figura të shquara si Jeronim de Rada, Dhimitër Kamarda dhe Zef Serembe. Së treti, krijimi i Bibliotekës dhe Arkivit Albani, së bashku me nipërit e tij kardinalë, e vendosi kulturën shqiptare në hartën e qendrave më të rëndësishme të dijes europiane të shekullit XVIII.
Sot, shembulli i Gjergj Kastriotit për dinjitetin perëndimor dhe vizioni i Papa Klementit XI për dijen dhe shkollimin janë më të nevojshme se kurrë. Përballë sfidave të shekullit XXI, kombi shqiptar, e veçanërisht Kosova, duhet të shkëputet nga ndikimet e huaja dhe ideologjitë që pengojnë progresin. Mbijetesa dhe zhvillimi ynë nuk varen nga improvizimet, por nga rikthimi te vlerat tona autoktone dhe orientimi i qartë drejt arsimit cilësor dhe shkencës.
Ashtu si Kuvendi i Lezhës në 1444 dhe Kuvendi i Arbërit në 1703, sot kemi nevojë për një konsensus të ri kombëtar. Ky angazhim moral duhet të vërë interesin e përgjithshëm, integrimin euroatlantik dhe zhvillimin intelektual mbi çdo interes të ngushtë politik, duke e ruajtur me fanatizëm trashëgiminë që na lidh me vlerat më të larta të civilizimit perëndimor.
Reklamë e Sponsorizuar
Ky artikull është përgatitur dhe verifikuar nga redaksia e Lajmet e Reja. Të gjitha të drejtat janë të rezervuara.
Reklamë e Sponsorizuar
Shpërndaj këtë lajm: