Siguria digjitale në Shqipëri: Lind “Inteligjenca Kibernetike” dhe shtohen masat ndëshkimore për operatorët

Në funksion të rritjes së sigurisë përballë valës në rritje të sulmeve digjitale, ekzekutivi shqiptar ka ndërmarrë hapa konkretë për të ngritur mekanizmat e mbrojtjes dhe parandalimit në nivel kombëtar. Gjatë mbledhjes së zhvilluar të enjten, Këshilli i Ministrave miratoi ndryshimet në kuadrin ligjor për sigurinë kibernetike. Këto përditësime synojnë shtimin e instrumenteve të reja për mbrojtjen e infrastrukturave të sistemeve kritike të informacionit në vend. Konkretisht, përmes kësaj nisme parashikohet ngritja e strukturës së re të quajtur “Inteligjenca Kibernetike”. Ky proces do të përfshijë mbledhjen, shkëmbimin, analizimin dhe vlerësimin e të dhënave për të identifikuar në kohë rreziqet e mundshme të sulmeve digjitale. Qëllimi kryesor është zbulimi dhe reagimi efikas për të mbrojtur operatorët kritikë nga çdo cënueshmëri e mundshme. Sipas projektligjit të përditësuar, Grupi i Bashkëpunimit për Inteligjencën Kibernetike do të formohet nga delegatë të Autoritetit Kombëtar për Sigurinë Kibernetike, Ministrisë së Punëve të Jashtme, Ministrisë së Brendshme, Shërbimit Informativ të Shtetit, Shtabit të Përgjithshëm të Forcave të Armatosura, si dhe Agjencisë së Inteligjencës dhe Sigurisë së Mbrojtjes. Ky grup do të drejtohet zyrtarisht nga Autoriteti Kombëtar për Sigurinë Kibernetike. Seancat e këtij grupi do të mbahen në mënyrë të rregullt ose të jashtëzakonshme, ndërkohë që kreu i qeverisë do të ketë kompetencën e miratimit të rregullores për organizimin, funksionimin dhe procedurat e shkëmbimit të informacionit ndërinstitucional. Një tjetër risi e rëndësishme ka të bëjë me detyrimin e vendosur ndaj operatorëve të infrastrukturave kritike, të cilët duhet t'i dorëzojnë Autoritetit vetëdeklarimin e masave teknike, organizative dhe operacionale të sigurisë kibernetike. Të dhënat e paraqitura duhet të jenë gjithmonë të sakta, të plota dhe të përditësuara në kohë. Për subjektet që nuk respektojnë këto rregulla, ligji parashikon sanksione financiare. Mosdorëzimi në afat i vetëdeklarimit dhe mosraportimi i mënyrës së hostimit dhe administrimit të sistemeve do të ndëshkohet me gjoba që lëvizin nga 500 mijë deri në 2 milionë lekë. Ndërkaq, paraqitja e informacioneve të pasakta, të mangëta apo të papërditësuara do të shoqërohet me gjoba nga 200 mijë deri në 1 milion lekë. Gjoba të ngjashme, nga 500 mijë deri në 1 milion lekë, rrezikojnë edhe operatorët që shmangin zbatimin e masave të urdhëruara nga Autoriteti për identifikimin, filtrimin, kufizimin, bllokimin apo neutralizimin e treguesve të komprometimit dhe sulmeve kibernetike. Në strukturën e re, operatorët do të ndahen në dy kategoria kryesore: ekipet sektoriale, të cilat do të menaxhojnë incidentet e sigurisë, dhe operatori qeveritar, që do të mbajë përgjegjësinë për administrimin e infrastrukturave shtetërore. Ky paketë ndryshimesh ligjore pritet të dërgohet për shqyrtim dhe miratim përfundimtar në Kuvend, duke i vënë institucionet kyçe përballë përgjegjësive të reja për një reagim sa më të shpejtë dhe të unifikuar ndaj çdo kërcënimi digjital.