Zvicër: Sindikatat synojnë nismën për pagë minimale prej 5,000 frangash për profesionistët e kualifikuar

BERNË – Federata e Sindikatave të Zvicrës (SGB) ka ndërmend të hapë rrugën për një nismë mbarëpopullore, e cila synon vendosjen e një page minimale mujore prej 5,000 frangash. Ky standard i ri financiar është parashikuar të përfshijë të gjithë punëmarrësit që kanë përfunduar me sukses arsimin profesional, i njohur gjerësisht në vend si sistemri "Lehre". Iniciativa vjen si propozim i drejtpërdrejtë nga kryetari i SGB-së, Pierre-Yves Maillard, i cili mban edhe detyrën e ligjvënësit socialist nga kantoni i Vaudit. Gjatë një interviste për mediat vendase, ai ka theksuar domosdoshmërinë që puna e kualifikuar dhe zanatet të vlerësohen financiarisht ashtu siç u takon. Sipas të dhënave nga hulumtimi i fundit i ndërmarrë nga SGB, rreth 28 për qind e qytetarëve të punësuar me një profesion të përfunduar arkëtojnë aktualisht më pak se 5,000 franga në muaj. Kjo statistikë merr për bazë një orar të plotë prej 40 orësh në javë dhe praktikën e 13 pagave vjetore. Ndërkohë, rreth 15 për qind e kësaj kategorie paguhen nën shifrën e 4,500 frangave, ku situata shfaqet dukshëm më e pafavorshme për gjininë femërore, pasi një në çdo tri gra fiton më pak se kufiri prej 5,000 frangash. Në anën tjetër, diferenca me të ardhurat e të diplomuarve universitarë mbetet e ndjeshme. Në nisje të rrugëtimit profesional, një punëtor i specializuar me zanat siguron mesatarisht rreth 4,571 franga bruto, ndërsa një ish-student universitar arrin në rreth 6,189 franga. Me kalimin e viteve dhe drejt fundit të karrierës, këto shifra ngjiten respektivisht në rreth 6,289 dhe 10,438 franga. Reagimi nga Shoqata e Punëdhënësve të Zvicrës (SAV) ka qenë kundërshtues. Sipas kësaj shoqate, vlera e arsimimit profesional nuk duhet të matet përmes një page fillestare të detyrueshme nga shteti, por përmes shanseve të favorshme që u jep të rinjve për t'u integruar në tregun e punës dhe për të bërë karrierë. Punëdhënësit vunë në pah gjithashtu dallimet e theksuara ekzistuese mes rajoneve dhe sektorëve ekonomikë. Aktualisht, ky projekt nuk është zyrtarizuar ende plotësisht, pasi hapi i parë mbetet miratimi nga kongresi i SGB-së gjatë mbledhjes së fundjavës. Në rast se sigurohet mbështetja e duhur, strukturat sindikale do të vijojnë me hartimin e dokumentit zyrtar, kurse fushata për grumbullimin e firmave pritet të nisë gjatë vitit të ardhshëm. Vlen të theksohet se Zvicra nuk aplikon një pagë minimale të detyrueshme në nivel federal. Gjatë vitit 2014, qytetarët zviceranë hodhën poshtë me rreth tre të katërtat e votave një propozim të ngjashëm për vendosjen e një page minimale prej 4,000 frangash, megjithëse që prej asaj kohe disa kantone kanë adoptuar rregullimet e tyre lokale. Për shkak se për shumë të rinj në Zvicër – përfshirë edhe pjesëtarët e diasporës – zotërimi i një zanati mbetet porta kryesore për t'u futur në tregun e punës, ky diskutim për pagën minimale merr një rëndësi thelbësore edhe për komunitetin shqiptar në këtë shtet.