Kriza në shëndetësinë ruse: Rajonet periferike vuajnë pasojat e rënda të shkurtimeve buxhetore

Tragjedia e përjetuar nga një familje në rajonin rus të Jarosllavllit, në verilindje të Moskës, nxjerr në pah sfidat alarmante me të cilat përballen zonat rurale për të siguruar kujdes mjekësor. Kur nëna e Verës pësoi kolaps teksa priste një kirurg në klinikën lokale, autoambulancës iu theksua nevoja e plot 50 minutave për të mbërritur në vendngjarje, një vonesë fatale që i kushtoi asaj jetën. Vera, banore e fshatit Grigorjevskoje – identiteti i së cilës dhe i grave të tjera është ndryshuar për arsye sigurie – tregon se nëna e saj nuk mori asnjë lloj ndihme të parë nga stafi mjekësor i pranishëm. "Ata madje nuk i dhanë asnjë injeksion me adrenalinë", dëshmon ajo, duke shtuar se pavarësisht rritjes së popullsisë në zonë, qendra shëndetësore vendase vazhdon të mbështetet te një infermier i vetëm për të gjithë fëmijët dhe të rriturit. Edhe pse fshati disponon vetëm një shkollë dhe një çerdhe, mungesa e një pediatri është vetëm një nga problemet e shumta. Për vizita të specializuara, Vera detyrohet ta dërgojë nipin e saj në klinika private në qendrën rajonale të Jarosllavllit. Ky rast dëshmon qartësisht se sa e vështirë është bërë marrja e shërbimeve shëndetësore në pjesën më të madhe të Rusisë, një situatë që rrezikon të agravohet edhe më tej pas paralajmërimeve për shkurtime drastike të fondeve shëndetësore në buxhetin e parashikuar për vitin 2027. Konkretisht, financimi për Nismën kombëtare për Jetëgjatësi dhe Jetë Aktive, e cila përfshin 11 programe federale shëndetësore, pritet të bie nga 181 miliardë rubla (rreth 2.2 miliardë dollarë) sa ishte planifikuar për vitin 2026, në 146 miliardë rubla (rreth 1.8 miliardë dollarë) për vitin 2027. Këto projekte jetike mbulojnë fusha kyçe si kujdesi primar, luftën kundër kancerit dhe sëmundjeve kardiovaskulare, trajtimin e diabetit, mjekësinë emergjente, si dhe rehabilitimin dhe mbështetjen e stafit mjekësor. Këto reduktime të buxhetit vijnë në një periudhë kur Moska po i jep përparësi absolute shpenzimeve ushtarake, të nxitura kryesisht nga lufta në Ukrainë e nisur pesë vjet më parë, në vitin 2022. Sipas dokumenteve zyrtare të analizuara nga agjencitë e lajmeve, buxheti i mbrojtjes për vitin 2027 pritet të kapë shifrën e 17.1 trilionë rublave (afërsisht 211 miliardë dollarë), që përbën një rritje prej 27 për qind krahasuar me vitin 2026, kur fondet ushtarake u caktuan në 13.5 trilionë rubla – një shumë kjo që u klasifikua si sekret shtetëror. Ndonëse autoritetet qeveritare pretendojnë se rritja e fondeve për sigurimet e detyrueshme shëndetësore do të kompensojë nevojat e sektorit, aktivistët e të drejtave të pacientëve ngrenë alarmin se ky mekanizëm do të lërë boshllëqe të rrezikshme, sidomos në rajonet periferike dhe më të varfra të vendit. Një tjetër dëshmi vjen nga Marina, gjithashtu banore e rajonit të Jarosllavllit, e cila përballet çdo ditë me burokraci sfiduese për të siguruar morfinën e domosdoshme për babanë e saj të sëmurë rëndë. Ajo detyrohet ta lërë të atin vetëm gjatë gjithë ditës për të siguruar receta që mbulojnë nevojat e vetëm tri ditëve. "Nisesha në orën 06:45 të mëngjesit, prisja në radhë të gjata për një vulë, pastaj nxitova për në një qytet tjetër për vulën e radhës derisa të siguroja ilaçet, dhe kthehesha në shtëpi vetëm në orën 17:00", tregon ajo. Për më tepër, nëna e Marinës, e cila vuan nga diabeti, nuk mund ta mbajë sëmundjen nën kontroll për shkak të mungesës së një mjeku endokrinolog në afërsi, duke u detyruar të mbështetet vetëm te ndihma e infermierit lokal ose te klinikat private për raste më urgjente. Vështirësi të ngjashme sistemike janë regjistruar edhe në zona të tjera të Federatës Ruse. Në rajonin e Pskovit, në veriperëndim të vendit dhe në kufi me Estoninë, një nënë ka denoncuar se klinikat lokale refuzuan të mjekonin djalin e saj dyvjeçar pasi ai kishte pësuar një lëndim.