Valë alarmesh për bomba në aviacionin evropian: Çfarë po ndodh me sigurinë e fluturimeve?

Një seri kërcënimesh anonime për mjete shpërthyese ka tronditur sërish hapësirën ajrore evropiane këtë të enjte, duke shënuar rastin e dytë të tillë brenda një harku kohor prej pak ditësh. Këto paralajmërime kanë detyruar disa avionë të ndryshojnë itinerarin e tyre të planifikuar dhe të kryejnë ulje emergjente nën mbikëqyrjen e rreptë të forcave të sigurisë. Fatmirësisht, deri në këto momente, asnjë prej kërcënimeve nuk është vërtetuar si i bazuar në realitet, ndërsa autorët mbeten ende të panjohur. Këto incidente po ndodhin në një klimë të tensionuar politike, ku zyrtarë të lartë evropianë kanë hedhur dyshime mbi Rusinë dhe Iranin për përfshirje në sulme hibride dhe akte sabotimi në kontinent. Megjithatë, si Moska ashtu edhe Teherani i kanë hedhur poshtë kategorikisht këto pretendime, dhe deri më tani nuk ka prova konkrete që të lidhin këto shtete me kërcënimet e fundit. Në mesin e incidenteve të shumta, një avion i kompanisë 'Aer Lingus', që po udhëtonte nga Dublini për në Romë, u devijua drejt aeroportit Evreux në Francë për arsye sigurie. Edhe Bullgaria u përball me situata të ngjashme, ku tre avionë kryen ulje të paplanifikuara: dy prej tyre nga Kopenhaga dhe Madridi u ulën në Sofje, ndërsa një fluturim nga Londra u drejtua për në Plovdiv. Situata ka qenë e tensionuar edhe në vende të tjera. Policia çeke raportoi se katër fluturime drejt Pragës morën kërcënime, të cilat autoritetet i vlerësuan si të ulëta për nga rrezikshmëria. Në Itali, Forcat Ajrore shoqëruan një avion të 'Finnair' gjatë fluturimit Helsinki-Romë, ndërsa një tjetër avion i të njëjtës kompani u ul në Vjenë pas një alarmi të ngjashëm. Polonia gjithashtu raportoi probleme me avionët e 'LOT', ku njëri u ul pa probleme në Bruksel pas kontrollit, ndërsa tjetri u ndal në tokë për masa paraprake. Po ashtu, një avion i 'Wizz Air' që udhëtonte nga Milano për në Varshavë u devijua për në Vjenë. Komisionari evropian për Transport, Apostolos Tzitzikostas, deklaroi se është ende herët për të përcaktuar nëse këto ngjarje janë të koordinuara. Kujtojmë se vetëm të martën, të paktën shtatë avionë dhe një anije turistike u përballën me kërcënime të ngjashme, të cilat u provuan të ishin të rreme. Këto incidente pasojnë një valë sulmesh kibernetike ndaj sistemeve të ftohjes në supermarkete evropiane, duke shtuar dyshimet për një strategji të qëllimshme destabilizimi. Ekspertët e sigurisë, si Eliran Almog nga 'Cyviation', theksojnë se këto veprime mund të kenë si synim pengimin e operacioneve normale të aviacionit dhe testimin e gatishmërisë së autoriteteve. Sipas tij, këto ndërprerje shkaktojnë çrregullime të mëdha me kosto të ulët për autorët, duke vënë në provë sistemet e reagimit të aeroporteve dhe kompanive ajrore në mbarë Evropën.