Lahuta si amanet familjar: Nga trashëgimia e Lukë Shkrelit te zëri i Vasel Shkrelit në Amerikë

Ekzistojnë figura që koha nuk arrin t’i zbehë, pasi vepra e tyre shndërrohet në një mburojë të fuqishme kundër harresës. Këta njerëz mbeten gjallë përmes traditave që kanë lënë pas dhe vlerave që kanë kultivuar te pasardhësit e tyre. Në 50-vjetorin e ndarjes nga jeta të gjyshit tonë, Lukë Tom Miruka Shkreli, familja jonë përjeton një përzierje malli e krenarie, duke nderuar njëkohësisht një trashëgimi që tejkalon kufijtë familjarë: artin e lahutës dhe këngën epike malësore. Lukë Tom Miruka Shkreli nuk ishte thjesht një lahutar, por një arkitekt i kujtesës historike. Në Malësinë e Madhe, lahutari përfaqësonte zërin e popullit, atë që përmes vargjeve ruante bëmat e të parëve dhe mbante gjallë ndjenjën e identitetit kombëtar. Në një kohë kur librat ishin të pakët, lahuta ishte regjistruesi kryesor i ngjarjeve dhe personazheve që formuan ndërgjegjen tonë kolektive. Pesë dekada pas vdekjes së tij në vitin 1976, figura e Lukës vijon të mbetet e gjallë, jo vetëm në kujtimet tona, por edhe përmes brezave të lahutarëve që ai frymëzoi. Një nga aspektet më domethënëse të historisë sonë është se tingulli i lahutës nuk pushoi kurrë në familjen Shkreli. Tradita u bart te i biri i tij, Gjergji, si dhe te kushëriri Ndue Frani, të cilët e mbajtën gjallë këtë art në trevat shqiptare dhe më pas edhe në diasporën amerikane. Ky angazhim shumëbrezor dëshmon për një lidhje të pathyeshme me rrënjët dhe për një ndjenjë të lartë përgjegjësie ndaj pasurisë kulturore kombëtare. Sot, kjo stafetë historike mbahet me dinjitet nga Vasel Shkreli. Si bartës aktual i këtij arti, Vaseli është bërë një emër i njohur jo vetëm në trojet tona, por edhe ndër shqiptarët e Amerikës. Përmes tij, lahuta shndërrohet në një urë lidhëse mes brezave, duke dëshmuar se kultura shqiptare mbetet e gjallë dhe e fortë kudo që ndodhen shqiptarët, duke ruajtur me fanatizëm gjuhën, zakonet dhe historinë e të parëve.