Drejtësi e vonuar pas një dekade e gjysmë: Ngrihet aktakuzë për vrasjen e Diana Kastratit

Prokuroria Themelore në Prishtinë ka ndërmarrë një hap të rëndësishëm ligjor, duke ngritur aktakuzë ndaj të dyshuarit A.J. për vrasjen e Diana Kastratit, plot 15 vjet pas ngjarjes tragjike ku ajo humbi jetën nga armët e zjarrit në kryeqytet. Institucioni i akuzës ka konfirmuar se aktakuza është formalizuar në mungesë më 22 tetor 2026. Përveç veprës penale të vrasjes, i pandehuri A.J. akuzohet zyrtarisht edhe për veprën penale “mbajtje në pronësi, kontroll ose posedim të paautorizuar të armëve”. Megjithatë, mbetet ende e paqartë se cilat rrethana kanë ndryshuar pas një dekade e gjysmë për të mundësuar ngritjen e kësaj aktakuze pikërisht në këtë periudhë. Sipas informacioneve të mëparshme, i akuzuari ndodhej në Spanjë dhe autoritetet vendase ishte dashur të përballeshin me pengesa procedurale rreth ekstradimit të tij. Organet e hetuesisë nuk kanë dhënë ende sqarime shtesë lidhur me arsyet e kësaj vonesë të gjatë, zhvillimet e reja në hetime apo vendndodhjen e tanishme të të pandehurit. Ndërkohë, Gjykata Themelore në Prishtinë ende nuk e ka konfirmuar pranimin e aktakuzës apo fazën aktuale të procedurës gjyqësore. Tragjedia e Diana Kastratit vazhdon të mbetet simbol i dështimit të institucioneve të drejtësisë në garantimin e sigurisë dhe mbrojtjes për gratë në Kosovë. Ajo u vra vetëm 22 ditë pasi kishte kërkuar mbrojtje urgjente nga gjykata kompetente, e cila kishte heshtur ndaj thirrjes së saj për ndihmë — një pasivitet institucional që më vonë u cilësua zyrtarisht nga Gjykata Kushtetuese si shkelje e hapur e së drejtës për jetë. Diana ishte vetëm 27 vjeçe kur u vra më 18 maj 2011, në Prishtinë. Dokumentet gjyqësore dëshmojnë se ajo u qëllua për vdekje në qafë, ndërsa dyshimet kryesore ranë mbi ish-partnerin e saj, A.J., me të cilin kishte bashkëjetuar për më shumë se dhjetë vite dhe kishin bashkë një vajzë. Pas përkeqësimit të marrëdhënieve, në janar të vitit 2011, Diana kishte iniciuar procedurat për shkëputjen e bashkësisë jashtëmartesore dhe ishte shpërngulur me fëmijën te prindërit e saj. Për shkak të kërcënimeve të vazhdueshme ndaj jetës së saj dhe të vajzës, në prill të atij viti ajo iu drejtua Gjykatës Komunale në Prishtinë me kërkesë për urdhër mbrojtjeje emergjente. Ligji parashikonte që kërkesa të shqyrtohej brenda 24 orëve, mirëpo institucioni i drejtësisë nuk reagoi asnjëherë. Vetëm pak javë më vonë, jetë e saj u shua dhunshëm. Ky mosveprim skandaloz i gjykatës nxiti një betejë të gjatë ligjore të udhëhequr nga prindërit e ndjerës, Gëzim dhe Makfire Kastrati. Në prill të vitit 2012, ata dërguan lëndën në Gjykatën Kushtetuese, e cila në shkurt të vitit 2013 dha të drejtë familjes Kastrati, duke konstatuar se Gjykata Komunale kishte dështuar në përmbushjen e detyrimeve ligjore. Sipas vendimit të Gjykatës Kushtetuese, mosveprimi përbënte shkelje të nenit 25 të Kushtetutës së Kosovës dhe nenit 2 të Konventës Evropiane për të Drejtat e Njeriut, që mbrojnë të drejtën për jetë. Gjykata gjeti gjithashtu shkelje të mjeteve juridike efektive dhe bëri të njohur se ishte ndërmarrë një masë disiplinore ndaj gjyqtarit përgjegjës për trajtimin e rastit.