Hetimet në Serbi: Pse u la i lirë Milan Radoiçiq pas agresionit terrorist në Banjskë?

Autoritetet e drejtësisë në Serbi kanë vënë nën lupë rastin e biznesmenit kontrovers Milan Radoiçiq, i cili dyshohet si truri i sulmit terrorist të ndodhur në Banjskë të Zveçanit, në veri të Kosovës. Kjo po bëhet nën mbikëqyrjen e drejtpërdrejtë të Komisionit të Prokurorisë së Lartë Publike, me urdhër të veçantë të kryeprokurores Zagorka Dolovac. Fokusi kryesor i këtij shqyrtimi është zbardhja e rrethanave se përse Radoiçiqit nuk iu caktua masa e paraburgimit menjëherë pas seancës dëgjimore në Prokurorinë e Lartë Publike në Beograd, pavarësisht peshës së rëndë të veprave penale që i faturohen atij. Sipas të dhënave operative, një nga arsyet e përmendura për mosveprimin me masa rigoroze ishte fakti se prokurori i atëhershëm, Nikola Panteliq, kishte përfshirë vetëm një argument të vetëm në kërkesën e tij që mund të justifikonte rrezikun e pengimit të procedurës penale nga ana e të dyshuarit. Bëhej fjalë specifikisht për rrezikun e arratisjes, ndonëse ky pretendim u vlerësua si i pabazuar në praktikë, duke marrë parasysh se vetë Radoiçiqi ishte paraqitur vullnetarisht në organet e drejtësisë për t'u marrë në pyetje. Komisioni hetimor pritet të analizojë gjithashtu arsyet se përse prokurori Panteliq nuk mori parasysh tri baza të tjera ligjore që mund të shërbenin për caktimin e paraburgimit: rrezikun e përsëritjes së veprës penale, mundësinë e ndikimit te dëshmitarët dhe shqetësimin e madh të shkaktuar në opinionin publik. Ndërkohë, karriera e prokurorit Panteliq ka shënuar ngritje, pasi ai ndërkohë është avancuar në postin e kreut të Prokurorisë së Lartë Publike në Pançevë. Në kohën e ngritjes së kërkesës, prokuroria kishte kërkuar burgim deri në 30 ditë për Radoiçiqin, duke përmendur faktin se ai herë pas here qëndronte jashtë vendbanimit të tij zyrtar për periudha më të gjjata se 90 ditë pa njoftuar autoritetet. Pavarësisht kësaj, trupi gjykues e hodhi poshtë kërkesën për paraburgim. Gjyqtarja e rastit argumentoi se lidhjet e forta familjare, shoqërore dhe pasurore të Radoiçiqit me Beogradin, dorëzimi i vullnetarizuar në polici dhe lëshimi i pasaportës ishin garanci e mjaftueshme për praninë e tij gjatë procesit. Si alternativë ndaj paraburgimit, ndaj tij u caktuan masa kufizuese, duke përfshirë ndalimin e largimit nga territori i Serbisë pa lejen e gjykatës, dorëzimin e dokumentit të udhëtimit dhe detyrimin për t'u paraqitur rregullisht në stacionin policor. Po ashtu, atij iu ndalua rreptësisht çdo udhëtim drejt Kosovës, me paralajmërimin se çdo shkelje e këtyre rregullave do të sillte menjëherë ndryshimin e masës në paraburgim efektiv. Kryeprokurorja Zagorka Dolovac kishte lëshuar një udhëzim të detyrueshëm për të gjitha 87 prokuroritë anembanë Serbisë, duke kërkuar që anëtarëve të komisionit special t'i jepet qasje e pakufizuar në çdo lëndë që ata kërkojnë të shqyrtojnë. Ky mekanizëm mbikëqyrës përfshin dosjet që lidhen me vepra penale kundër jetës, lirive qytetare, proceseve zgjedhore, ekonomisë, rendit kushtetues, sigurisë kombëtare dhe detyrave zyrtare. Çdo refuzim i zbatimit të këtij udhëzimi cilësohet si shkelje e rëndë disiplinore. Kujtojmë se sulmi i armatosur në Banjskë ndodhi më 24 shtator 2023, ku gjatë përleshjeve mbeti i vrarë rreshteri i Policisë së Kosovës, Afrim Bunjaku, si dhe tre anëtarë të grupit të armatosur serb: Stefan Nedeljkoviq, Bojan Mijailoviq dhe Igor Milenkoviq. Më vonë, Milan Radoiçiqi mori publikisht përgjegjësinë për udhëheqjen dhe organizimin e atij grupi paraushtarak. Nëpërmjet avokatit të tij mbrojtës, Goran Petronijeviq, ai kishte pranuar se në datën e ngjarjes kishte hyrë në veri të Kosovës së bashku me bashkëkombësit e tij, me pretendimin gjoja për të nxitur popullsinë vendase serbe në rezistencë ndaj politikave të Qeverisë së udhëhequr nga Albin Kurti.