Siguria evropiane në fazë të re: Fuqitë e NATO-s marrin përsipër më shumë përgjegjësi, Uashingtoni mbetet jetik

Pesë shtetet kryesore evropiane anëtare të NATO-s kanë shprehur gatishmërinë e tyre për të luajtur një rol më të gjerë dhe më të rëndësishëm në mbrojtjen e kontinentit, duke e cilësuar megjithatë Uashingtonin si një partner të pazëvendësueshëm për sigurinë rajonale. Ministrat e mbrojtjes të Francës, Gjermanisë, Italisë, Polonisë dhe Britanisë së Madhe, të cilët përbëjnë grupin e njohur si E5, dolën në këtë përfundim gjatë një takimi të zhvilluar në Paris. Ata theksuan se Evropa duhet të ngarkohet me detyra më të mëdha për mbrojtjen e saj të brendshme dhe të mbajë një peshë më të ndjeshme brenda strukturave të aleancës ushtarake. Sipas komunikatës zyrtare të lëshuar pas takimit, udhëheqësit ushtarakë u shprehën të vendosur që këtë objektiv ta jetësojnë përmes një bashkëpunimi të ngushtë dhe të koordinuar si me Shtetet e Bashkuara, ashtu edhe me partnerët e tjerë të aleancës. Në të njëjtën kohë, zyrtarët ritheksuan se roli i SHBA-së mbetet absolutisht i pazëvendësueshëm, ndërsa prania e vazhdueshme e saj në Evropë konsiderohet kusht bazë për të garantuar një NATO të fuqishme dhe plotësisht të besueshme. Ministrja franceze, Catherine Vautrin, bëri të ditur se pesë vendet kanë dakordësuar një strategji të përbashkët për ndërtimin e një Evrope më kapacitive brenda një aleance gjithashtu më të fortë. Ky plan do të ecë përpara në bashkërendim të plotë dhe me transparencë absolute ndaj Uashingtonit. Ajo gjithashtu konfirmoi se takimi i ardhshëm i grupit E5 do të organizohet në Romë, në muajin mars të vitit 2027. Në këtë tryezë mori pjesë edhe shefja e politikës së jashtme të Bashkimit Evropian, Kaja Kallas, e cila vuri theksin te nevoja e përditësimit të vazhdueshëm të kapaciteteve ushtarake, si rruga e duhur drejt një Evrope dhe një NATOje më të përgatitur. Lidhur me paralajmërimet për zvogëlimin e kontingjentit ushtarak amerikan në territorin evropian, u shpreh besimi se çdo lëvizje e tillë do të rakordohet paraprakisht me aleatët, me qëllim shmangien e çfarëdo lloj vakumi apo sfide në fushën e mbrojtjes. Kujtojmë se gjatë muajit maj, Pentagoni shkaktoi habi në qarqet evropiane kur bëri të njohur planin për largimin e rreth 5,000 ushtarakëve nga Gjermania, shifër kjo që përbën afërsisht 15 për qind të gjithsej 36,000 trupave të dislokuara atje. Sipas njoftimit të atëhershëm të Uashingtonit, ky proces tërheqjeje ishte parashikuar të zbatohej brenda një afati prej gjashtë deri në dymbëdhjetë muaj. Në fund të diskutimeve, ministrat e mbrojtjes të grupit E5 rikonfirmuan mbështetjen e palëkundur për Ukrainën, pavarësisht se në këtë takim nuk pati shpallje të paketave të reja të ndihmës financiare apo operacionale.