Bullgaria drejt kutive të votimit për president, Yotova udhëheq garën nën hijen e tensioneve gjeopolitike

Qytetarët në Bullgari po iu drejtohen kutive këtë të diel për të votuar në raundin e parë të zgjedhjeve presidenciale, ndërkohë që vendi po përballet me sfida të shumta, përfshirë pikëpyetjet mbi sigurinë e rajonit, konfliktin e vazhdueshëm në Ukrainë, shtrenjtimin e faturave energjetike dhe pasigurinë e përgjithshme ekonomike. Sipas të dhënave nga Anadolu Agency, rreth 6.5 milionë qytetarë me të drejtë vote ftohen të marrin pjesë në këtë proces, ku në garë janë futur 27 kandidatë. Megjithatë, parashikimet e deritanishme tregojnë se asnjë prej garuesve nuk do të sigurojë shumicën absolute për të mbyllur garën qysh në këtë fazë të parë. Fushata elektorale është dominuar kryesisht nga zhvillimet e tensionuara në Detin e Zi, ku incidentet dhe sulmet me mjete fluturuese pa pilot ndaj anijeve tregtare kanë ngritur alarmin për një zgjerim të mundshëm të rreziqeve nga lufta ukrainase. Krahas kësaj, inflacioni i lartë dhe çmimet e kripura të energjisë vazhdojnë të rëndojnë mbi buxhetin familjar të banorëve, sidomos në zonat rurale. Iliana Yotova kryeson në sondazhe Referuar një sondazhi të realizuar nga Alpha Research dhe të bërë publik përmes agjencisë bullgare të lajmeve BTA, aktualisht në krye të garës ndodhet kandidatja presidenciale Iliana Yotova, e cila mbështetet nga 44.5 për qind e elektoratit. Pas saj pozicionohet ish-kryeministri i përkohshëm Andrey Gyurov me 26.1 për qind, ndërsa pozicioni i tretë i takon Kostadin Kostadinov, drejtuesit të formacionit nacionalist Vuzrazhdane, i cili regjistron 10.5 për qind. Yotova mori zyrtarisht postin e shefes së shtetit në janar, pasi Rumen Radev vendosi të jepte dorëheqjen për t'u angazhuar në arenën e politikës parlamentare. Më parë, ajo ka mbajtur funksionin e nënpresidences gjatë dy mandateve presidenciale të Radevit. Kandidatura e saj gjen mbështetjen e forcës politike Bullgaria Progresive, e drejtuar po nga Radev, e cila doli fituese e shumicës në parlament pas zgjedhjeve të përgjithshme të prillit, duke i hapur rrugë atij për të marrë drejtimin e ekzekutivit në muajin maj. Në krahun tjetër, Gyurov mbështetet nga grupimet opozitare me orientim proevropian dhe reformator. Ai më herët ka ushtruar detyrën e zëvendësguvernatorit të Bankës Qendrore të Bullgarisë dhe atë të kryeministrit në detyrë. Përplasjet për luftën në Ukrainë dhe sigurinë rajonale Siç njofton agjencia ndërkombëtare Reuters, ky proces zgjedhor po zhvillohet në një periudhë kur efektet e agresionit rus në Ukrainë po ndihen gjithnjë e më shumë në afërsi të brigjeve bullgare të Detit të Zi. Sipas raportimeve të Reuters, sulmet me dronë drejt anijeve tregtare kanë shtuar shqetësimet për integritetin e lundrimit detar, duke sjellë thirrje urgjente për ngritjen e kapaciteteve mbrojtëse në zonë. Këto rrethana kanë lënë gjurmë të dukshme edhe në debatet e zhvilluara mes kandidatëve gjatë fushatës. Dy pretendentët kryesorë kanë qasje të ndryshme lidhur me konfliktin ukrainas dhe qasjen ndaj Moskës. Gyurov shfaqet si mbështetës i hapur i Kievit dhe i intensifikimit të bashkëpunimit me partnerët perëndimorë, ndërsa Yotova preferon një zgjidhje me rrugë diplomatike të krizës dhe arritjen e paqes përmes tryezës së negociatave. Sipas Reuters, nëse asnjëri nga garuesit nuk arrin të sigurojë numrin e nevojshëm të votave, dy kandidatët me rezultatin më të lartë do të përballen në balotazh, i cili është planifikuar të mbahet më 1 nëntor. Epilogu i këtyre zgjedhjeve pritet të ketë ndikim të ndjeshëm në trajektoren politike të vendit dhe në debatet mbi qasjen e Bullgarisë ndaj Bashkimit Evropian, NATO-s, Rusisë dhe Ukrainës.