Përfshirja e Sinanit dhe Kamberit në delegacionin e Kurtit në SHBA, publicisti: Kthesë historike për Luginën

Gjatë javës që lamë pas, kryetarja e komunës së Preshevës, Ardita Sinani, dhe deputeti shqiptar në Kuvendin e Serbisë, Shaip Kamberi, ishin pjesë përbërëse e delegacionit të udhëhequr nga kryeministri i Republikës së Kosovës, Albin Kurti, gjatë qëndrimit zyrtar në Nju Jork. Aty ata zhvilluan një sërë takimesh të rëndësishme me aktorë dhe përfaqësues të lartë ndërkombëtarë. Në qendër të këtyre bisedimeve u vendosën sfidat dhe shqetësimet e ngutshme të shqiptarëve që jetojnë në Luginën e Preshevës, duke përfshirë këtu mangësitë në përfaqësimin institucional, dukurinë e dëmshme të pasivizimit të adresave, pengesat në arsimin shqip, refuzimin e njohjes së diplomave të lëshuara nga Kosova, si dhe pozitën e pafavorshme të shqiptarëve brenda strukturave shtetërore të Serbisë. Duke komentuar këto zhvillime dhe ndikimin e tyre në ngritjen e profilit ndërkombëtar të çështjes së Luginës, publicisti Nehat Hyseni ka theksuar se ky rajon po hyn në një fazë krejtësisht të re në rrafshin politik, diplomatik dhe institucional. "Lugina e Preshevës – e përbërë nga Presheva, Bujanoci dhe Medvegja – po kalon në një kapitull të ri politik, diplomatik dhe institucional. Pyetja kyçe tashmë nuk është vetëm nëse vështirësitë e banorëve të kësaj zone njihen nga qeveritë e Kosovës, Shqipërisë, Serbisë apo nga bashkësia ndërkombëtare. Pyetja më jetike është nëse këto halle po shkëputen nga niveli i ankesave verbale për të kaluar në një fazë të re të ndërkombëtarizimit të mirëfilltë, institucional dhe të bazuar në dokumente," ka deklaruar ai. Ai ka shtuar se ngjarjet e shtatorit 2026 në Shtetet e Bashkuara të Amerikës, ku gjatë vizitës së kryeministrit Kurti morën pjesë edhe Sinani e Kamberi, e kanë rikthyer vëmendjen te Lugina në instanca ku trajtohen siguria, të drejtat themelore, përfaqësimi politik dhe partneriteti euroatlantik. Në veçanti, Hyseni ka vlerësuar takimin e zhvilluar me kongresmenin amerikan Joe Wilson, duke u ndalur te temat e ngritura aty që prekin drejtpërdrejt popullsinë vendase. "Në bashkëbisedimin me kongresmenin Joe Wilson, bazuar në njoftimet zyrtare të Kryeministrisë, fokus i veçantë iu kushtua kushteve të shqiptarëve në Preshevë, Bujanoc dhe Medvegjë: përfshirjes së tyre në administratën shtetërore, sektorin e policisë, drejtësisë dhe shëndetësisë, spastrimit administrativ përmes pasivizimit të adresave, shkollimit në gjuhën amtare dhe mospranimit të diplomave kosovare. Po ashtu, u bë thirrje që këto problematika të ngrihen në Komisionin e Helsinkit dhe në dialogun me Beogradin," ka vijuar Hyseni. Sipas tij, kjo nuk përfaqëson më vetëm një çështje të interesit lokal, por po shndërrohet në një prioritet të diplomacisë parlamentare, politikës së jashtme dhe instancave botërore të të drejtave të njeriut, gjë që i jep peshë të veçantë momentit aktual. Për ta ngritur këtë çështje në një nivel më të lartë ndërkombëtar, Hyseni vlerëson se mbështetja simbolike nuk mjafton më. "SHBA-ja ka dhënë një kontribut historik në stabilitetin e Ballkanit dhe në ecurinë e proceseve që lidhen me Kosovën. Për shqiptarët e Luginës, lidhja me Amerikën mbart edhe një kuptim të thellë emocional e politik. Megjithatë, nëse synohet një ndikim i mirëfilltë në arenën ndërkombëtare, nuk mjaftojnë vetëm ndjenjat proamerikane; kërkohen fakte, dokumentacion zyrtar, statistika të sakta, sinkronizim institucional dhe diplomaci këmbëngulëse. Kjo është sprova jonë e radhës," ka përfunduar ai.