Teherani i kujton Uashingtonit: Plani ynë për zhbllokimin e Ngushticës së Hormuzit është ende i vlefshëm

Ministri i Jashtëm i Iranit, Abbas Araghchi, ka ritheksuar se oferta e shtetit të tij drejtuar Shteteve të Bashkuara për zhbllokimin e Ngushticës së Hormuzit brenda një jave vazhdon të mbetet në tryezën e bisedimeve. Sipas burimeve mediatike ndërkombëtare, ky qëndrim u bë i ditur të dielën gjatë një prononcimi për mediat vendase, ndërkohë që diplomati i lartë iranian ndodhej në kryeqytetin irakian, Bagdad, për të marrë pjesë në një takim të Organizatës së Bashkëpunimit Islamik. Iniciativa iraniane u dorëzua fillimisht në mesin e muajit shtator, në një periudhë kur një marrëveshje e përkohshme për armëpushim kishte dështuar. Megjithëse autoritetet në Teheran konfirmuan më vonë se kishin pranuar një kundërpërgjigje nga Uashingtoni, kreu i sigurisë së Iranit bëri të ditur javën e kaluar se bisedimet kanë ngecur. Sipas tij, kjo ka ndodhur pasi pala amerikane ka dështuar të plotësojë të shtatë kushtet e vendosura për këtë çështje. “Pozicioni ynë mbetet i palëkundur dhe mbështetet te propozimi ynë shtatëditor i dorëzuar SHBA-së. Ata kanë paraqitur komentet e tyre, të cilat po i analizojmë, por plani ynë mbetet aktual. Nëse do të vërehej sadopak vullnet i sinqertë nga Uashingtoni – diçka që aktualisht mungon – atëherë rruga për hapjen e Ngushticës së Hormuzit është krejtësisht e hapur”, deklaroi Araghchi. Kërkesat e Teheranit përfshijnë, ndër të tjera, anulimin e bllokadës amerikane ndaj porteve iraniane, heqjen e sanksioneve ekonomike të SHBA-së për eksportet e naftës, si dhe ndalimin e menjëhershëm të armiqësive në të gjitha frontet rajonale. Araghchi theksoi se në rast të pranimit të këtyre kushteve, rruga ujore mund të zhbllokohet brenda gjashtë ditësh, ndërsa dialogu do të rifillonte ditën e pasardhëse. Një nga pengesat kryesore në këto negociata mbetet kërkesa këmbëngulëse e Uashingtonit që programi bërthamor i Iranit të trajtohet që në fazat e para. Më herët gjatë këtij muaji, zëvendës-presidenti i SHBA-së, JD Vance, kërkoi që Irani të zvogëlojë në mënyrë thelbësore kapacitetet e tij të pasurimit të uraniumit si kusht paraprak për të përmbushur kërkesat amerikane dhe për t'i dhënë fund konfliktit tetëmujor mes dy vendeve. Nga ana e tij, Teherani insiston se prioritet absolut i bisedimeve duhet t'i jepet rihapjes së Ngushticës së Hormuzit dhe rikthimit të sigurisë në këtë arterie detare, e cila para shpërthimit të luftës shërbente për kalimin e afërsisht një pesteste të tregtisë ndërkombëtare të naftës dhe gazit natyral të lëngshëm (LNG).