Prania italiane në Kosovë mbetet e palëkundur: Roma përgatit strategji të re ushtarake për Ballkanin

Çështja e sigurisë në Ballkan është rikthyer fuqishëm në fokusin e Italisë. Me vendosjen e një gjenerali italian në krye të misionit paqeruajtës të NATO-s, qeveria e Romës po punon intensivisht për hartimin e një dokumenti të ri, i cili synon thellimin e bashkëpunimit ushtarak dypalësh me Kosovën. Kjo nismë lindi si rezultat i bisedimeve të zhvilluara në Prishtinë ndërmjet ministrit italian të Mbrojtjes, Guido Crosetto, dhe homologut të tij kosovar, Ejup Maqedonci. Ky zhvillim shënon njëkohësisht rikthimin e Italisë në drejtimin e forcës ndërkombëtare, pikërisht në një periudhë kur marrëdhëniet dhe tensionet mes Prishtinës dhe Beogradit mbeten të ndjeshme. Në kuadër të këtij angazhimi, Ministria italiane e Mbrojtjes po përgatit platformën ligjore e strategjike për zgjerimin e partneritetit ushtarak. Ministri Maqedonci është njoftuar zyrtarisht mbi këto hapa paraprakë, ndërsa të dy zyrtarët e lartë kanë shkëmbyer ide rreth mundësive konkrete për ngritjen e bashkëpunimit dypalësh në nivele më të larta. Ndryshimi në krye të KFOR-it ka rikthyer komandën te Italia, pas një periudhe njëvjeçare gjatë së cilës misioni u drejtua nga Turqia. Gjeneralmajori Roberto Vergori ka marrë zyrtarisht detyrën nga paraardhësi i tij turk, Özkan Ulutaş, gjatë një ceremonie solemne të organizuar në selinë qendrore të misionit në "Camp Film City", në Prishtinë. Vergori përfaqëson komandantin e pesëmbëdhjetë italian të kësaj force ndërkombëtare, e cila operon pa ndërprerje që prej vitit 1999 me synimin e qartë për të siguruar një ambient të qetë dhe të sigurt, si dhe për të garantuar lirinë e lëvizjes për të gjithë qytetarët në Kosovë. Aktualisht, ky mision përfshin rreth 4.600 trupa nga 31 shtete të ndryshme, ku kontingjenti i Italisë luan një rol kyç me rreth 900 efektivë. Në ceremoninë e ndërrimit të komandës ishin të pranishëm Crosetto, Maqedonci dhe zëvendëskomandanti i Forcës së Sigurisë së Kosovës, gjeneral Enver Cikaqi. Gjatë këtij takimi, ministri kosovar shprehu mirënjohjen e tij për kontributin e dhënë nga Ulutaş në ruajtjen e paqes, ndërsa komandantit të sapoemëruar i uroi suksese në detyrë, duke rikonfirmuar përkushtimin e palëkundur të institucioneve të Kosovës për të vijuar bashkëpunimin e ngushtë me KFOR-in dhe aleatët perëndimorë. Për udhëheqjen në Romë, stabiliteti rajonal në Ballkan përbën një shtyllë thelbësore të sigurisë evropiane. Për këtë arsye, Italia është e vendosur të ruajë praninë e saj strategjike në terren, madje edhe në skenarin ku prania e përgjithshme e KFOR-it mund të pësojë zvogëlim në të ardhmen. "Ne do të vazhdojmë edhe kur KFOR-i të zvogëlojë angazhimin e tij në Kosovë", deklaroi hapur ministri Crosetto. Ai vuri në pah se synimet kryesore përfshijnë ngritjen e kapaciteteve të vëzhgimit dhe parandalimin e hershëm të çdo lloj kërcënimi, duke hedhur madje idenë e vendosjes së sistemeve radar në rajon për të mbrojtur zonën dhe për të rritur sigurinë e vetë Italisë. Vëmendja dhe shqetësimet e autoriteteve italiane lidhen ngushtë edhe me rritjen e rreziqeve nga zhvillimi i teknologjive raketore. Duke sjellë në vëmendje sulmet e kaluara ndaj aeroporteve në Arabinë Saudite nga rebelët Huthi në Jemen, Crosetto theksoi se shpejtësia e lartë e këtyre armëve dëshmon kompleksitetin e rritur të sfidave të sigurisë me të cilat shtetet duhet të jenë të përgatitura të përballen. Sipas tij, këto rrethana e bërë jetike rritjen e vigjilencës dhe bashkëpunimit me partnerët për të zbuluar në kohë dhe për të neutralizuar rreziqet potenciale. Ndër mjetet dhe teknologjitë e avancuara italiane që mund të vihen në shërbim të këtij qëllimi janë radarët e familjes Kronos, si dhe avioni special CAEW, një platformë e sofistikuar ajrore për mbikëqyrje dhe paralajmërim të hershëm, e cila së fundmi është rikthyer nga një dislokim operativ në Arabinë Saudite. Edhe pse kanë specifikat e tyre teknike, të dyja këto sisteme ofrojnë kontribut të çmuar në siguri.