Nga refuzimi te KFC te perandoria globale: Si e ndërtoi Jack Ma “Alibaba-n” nga dhoma e gjumit

Sot ai gëzon statusin e një prej ikonave më të njohura të sipërmarrjes në botë, si njeriu që i dha një trajtë tjetër tregtisë digjitale. Megjithatë, ngjitja e Jack Ma drejt majave nuk u mbështet mbi diploma institucionesh elitare apo trashëgimi financiare, por u formësua përmes një serie refuzimesh që do të kishin thyer vullnetin e çdo individi tjetër. Kur zinxhiri i ushqimit të shpejtë KFC përuroi pikën e tij të parë në qytetin e tij të lindjes, Hangzhou, rreth 24 persona konkurruan për një vend pune. Prej tyre, u përzgjodhën 23. Emri i vetëm që mori përgjigje negative ishte pikërisht Jack Ma. Një fat i ngjashëm e shoqëroi edhe kur aplikoi për t'u bërë pjesë e forcave të rendit, ku nga pesë aplikantë u pranuan katër, ndërsa ai u skualifikua me arsyetimin se “nuk kishte fizikun e duhur”. Tentativat e tij për të studiuar në Universitetin e Harvardit u përsëritën dhjetë herë, duke u përballur çdo herë me refuzim. Llogaritur në total, ai u përjashtua nga mbi 30 intervista pune. Ironikisht, ky ishte i njëjti njeri që nuk kishte njohuri elementare në shkrimin e kodeve kompjuterike, por që brenda pak vitesh do të ngrinte një superfuqi të aftë për të rivalizuar gjigantët amerikanë të teknologjisë. Që në moshën 12-vjeçare, gjatë periudhës kur shërbente vullnetarisht si guidë turistike falas, Jack zgjohej në orën 05:00 të mëngjesit dhe përshkonte 40 minuta me biçikletë drejt një hoteli ndërkombëtar. Qëllimi i tij i vetëm ishte të komunikonte me të huajt për të përsosur gjuhën angleze. Momenti vendimtar i takimit me botën e re digjitale ndodhi në vitin 1995. Gjatë një udhëtimi në Shtetet e Bashkuara në cilësinë e përkthyesit, një mik i prezantoi për herë të parë internetin. Termi i parë që ai kërkoi në motorin e kërkimit ishte “beer” (birrë). Rezultatet shfaqën marka nga Amerika, Gjermania dhe Japonia, por asnjë gjurmë të prodhimeve kineze. Ky boshllëk informacioni shërbeu si burim frymëzimi: Kina kishte nevojë emergjente të integrohej në tregun ndërkombëtar përmes rrjetit global. Kështu, në vitin 1999, Ma mblodhi 17 miq në banesën e tij modeste në katin e dytë. Atje ai u shpalosi me një entuziazëm të jashtëzakonshëm një ide që në atë kohë dukej si fantazi: ndërtimin e një ure digjitale ku bizneset e vogla kineze të mund të tregtonin mallrat e tyre në shkallë globale. Për zgjedhjen e emrit, ai synoi diçka universale që lidhej ngushtë me thirrjen magjike “Sezam, haperu”, si metaforë e zhbllokimit të dyerve të suksesit për sipërmarrjet e vogla. Vitet e para të operimit kaluan pa gjeneruar asnjë të ardhur financiare. Për tre vite me radhë, ekipi mbijetonte duke konsumuar ushqim ekonomik dhe duke gjetur gjumë mbi dyshekë të shtruar në dyshemenë e zyrës së improvizuar. Kur korporata amerikane eBay hyri fuqishëm në tregun vendas, opinioni publik parashikonte shkatërrimin e pashmangshëm të Alibabës. Përgjigja e Jack Ma ishte krijimi i platformës Taobao, duke hequr dorë nga çdo tarifë për tregtarët. Ai formuloi atëherë krahasimin e famshëm: “eBay mund të jetë peshkaqen në oqean, por ne jemi krokodil në lumin Yangtze. Nëse përballemi në oqean, humbasim; nëse luftojmë në lumë, triumfojmë ne.” Brenda pak vitesh, eBay u tërhoq përfundimisht nga tregu kinez. Në shtator të vitit 2014, Alibaba shënoi hyrjen e saj në Bursën e Nju Jorkut (NYSE) përmes ofertës publike fillestare (IPO) më të madhe në historinë e deriatëhershme të njerëzimit, duke siguruar plot 25 miliardë dollarë. Në shenjë mirënjohjeje gjatë ceremonisë së rënies së ziles, Ma nuk u ngjit vetë në podium, por delegoi tetë klientë të zakonshëm të platformës – mes tyre një shitës druri dhe një vajzë të re që tregtonte veshje – duke përcjellë mesazhin se themeli i çdo biznesi të suksesshëm qëndron te përkushtimi ndaj njerëzve të thjeshtë. Filozofia e tij mbetet e qartë: refuzimet nuk duhet të merren në rrafshin personal, por të shërbejnë si karburant për vetëzhvillim. Po ashtu, sipas tij, suksesit nuk i duhet domosdoshmërisht zotërimi i çdo njohurie teknike.