Faturë e rëndë për Pentagonin: Humbjet e SHBA-së në konfliktin me Iranin kapin shifrën 3.3 miliardë dollarë

Shtetet e Bashkuara të Amerikës kanë regjistruar humbje ose dëmtime të të paktën 81 mjeteve fluturuese ushtarake që nga shpërthimi i luftës me Iranin, ku fatura totale financiare llogaritet të arrijë në rreth 3.3 miliardë dollarë. Këto shifra zyrtare janë bërë publike përmes një dokumenti të ri të përgatitur nga Shërbimi Kërkimor i Kongresit amerikan (CRS). Në listën e mjeteve të goditura figurojnë disa prej pasurive më elitare dhe moderne të aeronautikës ushtarake amerikane, duke përfshirë 12 avionë luftarakë F-15E Strike Eagle, një avion të gjeneratës së pestë F-35A Lightning II, dy njësi A-10 Thunderbolt II, si dhe një avion strategjik zbulimi E-3 Sentry. Sipas raportit, tre nga avionët F-15E — me një kosto që kalon 30 milionë dollarë secili — u rrëzuan si pasojë e zjarrit miqësor mbi hapësirën ajrore të Kuvajtit më 2 mars, ndërsa një tjetër u rrëzua brenda territorit iranian muajin pasardhës. Gjithashtu, tetë avionë të tjerë F-15E morën dëmtime të lehta gjatë sulmeve me dronë dhe raketa iraniane të drejtuara kundër bazës ajrore Muwaffaq Salti në Jordani, ngjarje këto të datave 9 dhe 10 shtator. Të gjithë këta avionë të dëmtuar janë riparuar dhe janë rikthyer tashmë në detyrë. Një goditje e ndjeshme ka prekur edhe flotën e dronëve luftarakë dhe të vëzhgimit MQ-9 Reaper. Gjatë këtij konflikti janë shkatërruar ose humbur të paktën 45 mjete të tilla, vlera e të cilave llogaritet mes 30 dhe 50 milionë dollarë për copë. Këto humbje e kanë zvogëluar numrin e përgjithshëm të këtyre dronëve në shërbim në vetëm 135 njësi. Në bazë të planeve strategjike, Forcat Ajrore amerikane synojnë të mbajnë vazhdimisht të gatshëm për operacione luftarake të paktën 189 dronë të tipit Reaper. Dokumenti i CRS evidenton gjithashtu dëmtimin e një prej avionëve më të sofistikuar stealth F-35A, me vlerë mbi 92 milionë dollarë, i cili u vu në shënjestër të zjarrit iranian më 19 mars. Një tjetër dëm financiar dhe operacional mbetet humbja e një avioni E-3 Sentry, vlera e të cilit përllogaritet në rreth 270 milionë dollarë. Edhe pse bëhet fjalë për një platformë të ndërtuar mbi strukturën e vjetër të Boeing 707, ky avion komandimi dhe paralajmërimi të hershëm mbetet jetik për operacionet ushtarake amerikane, një kohë kur Forcat Ajrore dispononin vetëm 32 avionë të tillë në vitin 2015. Gjatë muajit prill, SHBA-ja pati edhe humbjen e një avioni sulmues tokësor A-10 Thunderbolt II, ndërsa një tjetër pësoi dëmtime gjatë sulmit të shtatorit në bazën jordaneze. Inventari i plotë i publikuar nga Shërbimi Kërkimor i Kongresit dëshmon se mjetet e dëmtuara apo të shkatërruara në konfrontimin me Iranin përfshijnë: 12 avionë F-15E Strike Eagle, një F-35A Lightning II, dy A-10 Warthog, shtatë avionë furnizimi KC-135 Stratotanker, një E-3 Sentry, dy avionë të forcave speciale MC-130J Commando II, një helikopter HH-60W Jolly Green II, një dron detar MQ-4C Triton, tre dronë të vjetër MQ-1, një helikopter sulmues AH-64 Apache, katër helikopterë të lehtë sulmues AH-6 Little Bird, si dhe një helikopter detar MH-60 Sea Hawk. Në tërësi, ky bilanc dëmtimesh përbën një goditje të ndjeshme për kapacitetet e aviacionit ushtarak amerikan, si për shkak të numrit të lartë të mjeteve të nxjerra jashtë funksionit, ashtu edhe për peshën e jashtëzakonshme financiare të tyre.