Kriza e kreut të shtetit: Sot skadon afati kushtetues për Presidentin, a i kanoset Kosovës një tjetër palë zgjedhje?

Këtë të martë mbyllet përfundimisht afati kushtetues për zgjedhjen e Presidentit të Republikës së Kosovës. Bazuar në interpretimin e Gjykatës Kushtetuese, periudha prej 60 ditësh për emërimin e kreut të shtetit nisi zyrtarisht më 8 gusht dhe përfundon pikërisht sot. Deri në mbylljen e këtij afati, Kuvendi ka obligim ligjor që të përmbyllë procesin e votimit për Presidentin. Në skenarin ku kreu i ri i shtetit mbetet pa u zgjedhur, legjislativi shpërndahet në mënyrë automatike dhe vendi drejtohet drejt zgjedhjeve të reja parlamentare. Sipas përcaktimeve të Gjykatës Kushtetuese, zgjedhjet e jashtëzakonshme duhet të organizohen brenda një periudhe 45-ditore nga momenti i shpërndarjes së Kuvendit. Në këtë rrethanë, data e fundit e mundshme për mbajtjen e tyre mbetet 15 nëntori, duke qenë se përkon me të dielën e fundit të këtij afati. Debati rreth zgjedhjes së Presidentit ka dominuar skenën politike gjatë javëve të fundit, teksa forcat politike kanë dështuar vazhdimisht në gjetjen e një konsensusi për figurën e kandidatit dhe sigurimin e votave të domosdoshme. Ky epilog i Gjykatës Kushtetuese erdhi pas shqyrtimit të kërkesave të deputetëve të PDK-së lidhur me procesin e konstituimit të Kuvendit dhe formimin e Qeverisë. Gjykata konstatoi se Kuvendi ishte formuar pas afatit të përcaktuar kushtetues, duke saktësuar se data 8 gusht shënoi fundin e afatit për konstituimin e tij. Prej atij momenti nisi numërimi mbrapsht i afatit 60-ditor për zgjedhjen e Presidentit, i cili skadon më 6 tetor 2026. Pas zgjedhjeve të 7 qershorit, seanca konstituive e Kuvendit e nisur më 6 gusht u ndërpre në dy raste me kërkesë të Albin Kurtit. Kryetari i Lëvizjes Vetëvendosje refuzoi të paraqesë ndonjë kandidaturë për kryetar të Kuvendit, duke arsyetuar se paraprakisht duhej të arrihej një marrëveshje për çështjen e Presidentit. Pavarësisht kësaj, më 8 gusht, në ditën kur skadonte afati kushtetues për konstituimin e Kuvendit, kryesuesi i seancës, Avni Dehari, e ndërpreu sërish atë. Qëndrimi i Lëvizjes Vetëvendosje ishte i prerë se seanca nuk mund të vijonte pa një dakordësi paraprake për Presidentin, ndërsa Kuvendi u konstituua zyrtarisht vetëm më 13 shtator. Në ndërkohë, pas një sërë takimesh, Kurti dhe kreu i Lidhjes Demokratike të Kosovës, Lumir Abdixhiku, njoftuan arritjen e një pajtimi rreth emrit të Bekim Sejdiut si kandidat për Presidencë. Kjo marrëveshje u kundërshtua hapur nga gjashtë deputetë të LDK-së, ndërsa më vonë vetë Sejdiu bëri të ditur tërheqjen e tij nga gara. Zgjedhjet e mbajtura më 7 qershor ishin pasojë e bllokadës së mëparshme politike dhe pamundësisë së partive për të siguruar një konsensus për Presidentin. Nëse as sot nuk arrihet ndonjë marrëveshje dhe kreu i shtetit nuk merr mbështetjen e duhur, Kosova rrezikon të rikthehet sërish në zgjedhje parlamentare, çka do të shënonte herën e katërt brenda dy viteve.