Kriza presidenciale në Kosovë: 45 organizata të shoqërisë civile kërkojnë marrëveshje politike deri më 6 tetor

Një grup prej 45 organizatash të shoqërisë civile në Kosovë u ka bërë thirrje subjekteve politike parlamentare që të gjejnë një konsensus dhe të arrijnë një marrëveshje për zgjedhjen e Presidentit ose Presidentes më së voni deri më 6 tetor, duke respektuar kështu afatin e caktuar nga Gjykata Kushtetuese. Përmes një deklarate të përbashkët, këto organizata kanë theksuar nevojën urgjente që partitë të përqendrohen te funksionalizimi i institucioneve të vendit, duke shmangur në këtë mënyrë rrezikun e një shpërndarjeje të re të Kuvendit dhe futjen e shtetit në një tjetër cikël zgjedhor. “Ne, organizatat e poshtëshënuara të shoqërisë civile, vlerësojmë që Kosova duhet të ketë institucione funksionale, me mandat të plotë dhe që përmbushin përgjegjësitë e tyre ndaj qytetarëve. Mandati i dhënë nga qytetarët është përgjegjësi për respektimin e rendit kushtetues dhe funksionimin demokratik të institucioneve. Prandaj, u bëjmë thirrje partive parlamentare që të angazhohen menjëherë për një marrëveshje që mundëson zgjedhjen e Presidentit/es deri më 6 tetor, brenda afatit të përcaktuar nga Gjykata Kushtetuese”, thuhet në dokumentin e publikuar. Sipas reagimit të tyre, një dështim i radhës për ta përmbyllur këtë proces do të çonte pashmangshmërisht drejt shpërndarjes së Kuvendit dhe shpalljes së zgjedhjeve të reja. Pas pasigurisë së krijuar nga krizat e njëpasnjëshme institucionale, kjo do ta linte Kosovën sërish në një ngërç të thellë, pa asnjë garanci se procesi zgjedhor do t'i japë fund mosmarrëveshjeve politike. Organizatat kanë vënë inë dukje se vonesat dhe zgjedhjet e mundshme nuk kanë të bëjnë vetëm me vetë postin e kreut të shtetit, por prekin çdo aspekt të funksionimit të vendit. “Prej dy vitesh, institucionet e Kosovës kanë funksionuar në kushte të mandatit të kufizuar ose në detyrë. Një tjetër bllokadë institucionale do ta thellonte këtë krizë dhe do ta zgjaste pasigurinë politike, duke dobësuar më tej demokracinë dhe kontrollin demokratik, mundësitë për zhvillim ekonomik, marrëdhëniet ndërkombëtare dhe besimin e qytetarëve në institucionet e shtetit”, paralajmërojnë ato. Për të arritur një pajtueshmëri, shoqëria civile kërkon gatishmëri për kompromis nga të gjitha anët. Shumica parlamentare ftohet të tregojë hapësirë për kandidatura që fitojnë mbështetje më të gjerë ndërpartiake, ndërsa opozita inkurajohet të sjellë propozime konkrete dhe konstruktive. Të gjithë akterët politikë u bëhet thirrje të rishikojnë pozicionet e tyre fillestare për të siguruar kuorumin dhe votat e nevojshme brenda afatit ligjor. Zgjedhja e Presidentit përmes një marrëveshjeje kushtetuese vlerësohet si çelësi për të nxjerrë vendin nga bllokadë aktuale. Duke qenë se ky institucion përfaqëson unitetin e popullit dhe garanton mbarëvajtjen demokratike, procesi duhet të udhëhiqet nga ky parim i lartë kushtetues, pa pasur nevojë për tejkalimin total të dallimeve ideologjike, por vetëm përmes një bashkëpunimi të domosdoshëm institucional. Në fund, 45 organizatat e shoqërisë civile shprehën gatishmërinë e tyre për të dhënë kontributin përmes lehtësimit të bisedimeve. Ato presin që në ditët e ardhshme vullneti për dialog të shndërrohet në veprime konkrete që çojnë drejt finalizimit të suksesshëm të zgjedhjes së Presidentit/es. Organizatat nënshkruese (sipas rendit alfabetik): Advocacy Center for Democratic Culture (ACDC) Advocacy Training