Rumania në krizë të thellë: Siegfried Muresan dështon në parlament, rrezikohet stabiliteti ekonomik

Rumania vazhdon të përballet me një ngërç të rëndë politik, pasi kandidati për kryeministër, Siegfried Muresan, nuk arriti të sigurojë mbështetjen e nevojshme në parlament gjatë votëbesimit të së mërkurës. Ky dështim shton pasigurinë mbi vendin, duke vënë në pikëpyetje edhe besueshmërinë e Rumanisë për sa i përket investimeve të huaja. Muresan, 45 vjeç dhe një figurë e njohur në Parlamentin Evropian, është propozimi i tretë i presidentit Nicusor Dan që refuzohet nga ligjvënësit, që nga rënia e qeverisë së koalicionit pro-evropian pesë muaj më parë. Kandidati arriti të mbledhë vetëm 182 vota, duke mbetur larg pragut minimal prej 233 votash të kërkuara për të marrë mandatin. Ky zhvillim hap rrugën për skenarë të rinj politikë, ku përfshihet mundësia që Aleanca për Bashkimin e Rumunëve (AUR), forca e djathtë ekstreme që kundërshton politikat e BE-së, NATO-s dhe mbështetjen për Ukrainën, të krijojë një aleancë qeverisëse me Partinë Social-Demokrate (PSD). Analistët paralajmërojnë se një koalicion i tillë mund të devijojë përpjekjet e shtetit për të frenuar deficitin buxhetor, i cili mbetet ndër më të lartët në Bashkimin Evropian. Social-Demokratët, si forca më e madhe parlamentare, kanë ndryshuar qëndrim duke lënë të hapur mundësinë e një bashkëpunimi me AUR-in. Nga ana tjetër, AUR, që kryeson sondazhet me 40% të mbështetjes, kërkon zgjedhje të parakohshme, ndërsa partitë e qendrës së djathtë refuzojnë kategorikisht rikthimin në një koalicion me të majtët. Sipas legjislacionit rumun, dështimi i dy kandidaturave për kryeministër i jep të drejtën presidentit Dan të shpërndajë parlamentin, por ai vazhdon të hezitojë për këtë hap ekstrem. Ekspertët, si profesori i shkencave politike në Universitetin Babes-Bolyai, Sergiu Miscoiu, vlerësojnë se presidenti do të bëjë përpjekje të tjera, ose mund të finalizojë një qeveri teknokratësh si zgjidhje të përkohshme, e cila megjithatë do të ishte e kufizuar në vendimmarrje pa një shumicë të qëndrueshme. Në tregjet financiare, ndikimi ka qenë i kontrolluar pasi rezultati ishte i pritshëm, megjithatë monedha kombëtare, leu, ka shënuar një rënie prej 3,5% këtë vit. Agjencitë e vlerësimit të kreditit kanë bërë të qartë se stabiliteti i vlerësimit sovran të Rumanisë varet drejtpërdrejt nga aftësia e qeverisë për të miratuar një buxhet të vitit 2027 që garanton uljen e deficitit dhe ruajtjen e shkallës së investimeve.