Politikë
Skandali në Bruksel: Melodia nacionaliste serbe që cenon Kosovën trondit Forumin e Zgjerimit të BE-së
Reklamë e Sponsorizuar
A mund të konsiderohet si urë lidhëse e kulturave evropiane një mbrëmje muzikore ku interpretohet melodia e një kënge serbe, e cila trajton Kosovën si pjesë të Serbisë dhe transmeton agjenda shoviniste e territoriale? Ky është dilema kryesore që u drejtohet Komisionit Evropian, përgjegjësve të këtij eventi dhe gjithsecilit që mori përsipër kurimin e repertorit artistik.
Ngjarja e regjistruar më 15 nëntor në Bruksel, gjatë sesionit hapës të Forumit të Zgjerimit të Bashkimit Evropian, nuk mund të anashkalohet si një lëshim i thjeshtë teknik apo artistik. Në një ngjarje që zyrtarisht synonte lartësimin e harmonisë dhe bashkëjetesës ndërkombëtare, u dëgjua ritmi instrumental i kompozimit serb “Oj Kosovo, Kosovo”, refreni i së cilës mbart thirrje kundër shkëputjes së Kosovës dhe e lartëson atë si tokë të Serbisë.
Pavarësisht se fjalët nuk u interpretuan me zë, prania e melodisë përmes instrumenteve dhe shfaqja e emrit të saj në ekranet e sallës nuk e zbeh aspak peshën e saj politike dhe historike. Një krijim muzikor nuk mund të zhvishet kaq lehtë nga domethënia që mbart, veçanërisht kur bëhet fjalë për një refren që synon drejtpërdrejt të drejtat territoriale mbi Kosovën.
Në këtë pikë ngrihet një pyetje thelbësore: çfarë do të ndodhte sikur në të njëjtin koncert të ishte përzgjedhur një këngë shqiptare me nota të ngjashme nacionaliste ndaj Serbisë, duke vënë në dyshim integritetin dhe kufijtë e saj? A do të tolerohej një qasje e tillë nga ana e artistëve? A do të vlerësohej kjo si një gur themeli në unitetin e kulturave evropiane?
Këto përgjigje kërkojnë llogaridhënie serioze nga vetë organizatorët, pasi parimet e mbrojtjes së sovranitetit dhe integritetit territorial duhet të jenë universale. Nuk mund të lejohen standarde të dyfishta, ku për Kosovën vlen një qasje dhe për Serbinë një tjetër.
Është tejet shqetësues fakti se një zgjedhje e tillë ndodh pikërisht nën ombrellën e Komisionit Evropian, një prej institucioneve kyçe që mbështet paqen, demokracinë dhe vlerat e përbashkëta kontinentale. Kosova mbart një të kaluar të rëndë të vuajtjeve, dhunës dhe diskriminimit, elementë që nuk mund të minimizohen apo të kalohen në heshtje nën petkun e një shfaqjeje artistike.
Kënga në fjalë ka lindur në vitin 1989, në kohën e ngritjes së valës nacionaliste nën diktatin e Sllobodan Millosheviqit, periudhë kur Kosovës iu hoq dhunshëm autonomia dhe popullsia shqiptare u ballafaqua me represion institucional. Për rrjedhojë, simbolika e këtij krijimi nuk mund të ndahet nga shtrati i saj historik dhe mesazhi që përçon.
Reagimi me keqardhje i komisionares për Zgjerim, Marta Kos, është një hap që duhet vlerësuar, por pyetja mbetet: a mjafton vetëm kaq? Kur një organizëm i tillë prestigjioz dështon në një aktivitet kaq të ndjeshëm, përgjegjësia nuk mund të mbulohet thjesht me alibinë se përzgjedhja u bë nga artistët dhe nuk pasqyron qëndrimin zyrtar të Komisionit.
Prandaj, mbetet për t'u sqaruar se kush i ka filtruar këto këngë, kush e ka kontrolluar listën e performancave dhe a kishte njohuri dikush për kuptimin e vërtetë të këtij kompozimi. Dhe mbi të gjitha, a do të tolerohej një skenar i ngjashëm nëse provokimi do t'i drejtohej shtetit serb?
Brukseli zyrtar duhet të ndërgjegjësohet se pajtimi i qëndrueshëm nuk arrihet duke anashkaluar plagët dhe realitetet politike të popujve, e aq më pak duke zbehur mesazhet që cënojnë sovranitetin e një shteti të pavarur. Paqja e vërtetë kërkon llogaridhënie dhe respekt të ndërsjellë.
Reklamë e Sponsorizuar
Ky artikull është përgatitur dhe verifikuar nga redaksia e Lajmet e Reja. Të gjitha të drejtat janë të rezervuara.
Reklamë e Sponsorizuar
Shpërndaj këtë lajm: