Teherani kërkon dëmshpërblim nga ShBA-ja dhe Izraeli për shkatërrimin e mjedisit gjatë luftës

Presidenti i Iranit, Masoud Pezeshkian, ka ngritur një çështje të rëndësishme në kuadër të konferencës për klimën COP31, duke kërkuar zyrtarisht kompensim për dëmet ekologjike që, sipas tij, janë shkaktuar nga veprimet ushtarake të Shteteve të Bashkuara dhe Izraelit. Ai argumentoi se ndikimi i luftës në mjedis duhet të trajtohet si pjesë integrale e përpjekjeve globale për të luftuar ndryshimet klimatike. Duke adresuar liderët botërorë në Turqi, në ditën e tretë të këtij samiti dyjavor, kreu i shtetit iranian bëri thirrje për një qasje të re ndërkombëtare. “Kërkojmë nga bashkësia ndërkombëtare që të krijojë një lidhje thelbësore midis angazhimeve klimatike në periudha paqeje dhe përgjegjësisë gjatë konflikteve të armatosura, duke krijuar mekanizma konkretë për vlerësimin dhe kompensimin e dëmeve mjedisore të shkaktuara nga sulmet ushtarake”, theksoi Pezeshkian. Aktualisht, kornizat ndërkombëtare për klimën fokusohen në mbështetjen financiare për vendet në zhvillim për t'iu përshtatur ngrohjes globale, por ato nuk parashikojnë dispozita ligjore për pasojat shkatërruese që lë pas lufta. Kjo zbrazëtirë mbetet një pikë e diskutueshme në debatet diplomatike. Fushata ushtarake e nisur në fund të shkurtit nga ShBA-ja dhe Izraeli kundër Iranit ka shkaktuar një destabilizim të gjerë në rajon, duke u shtrirë deri në Liban dhe shtetet e Gjirit. Goditjet ndaj infrastrukturës energjetike, si dhe incidentet e shpeshta me anijet në Ngushticën e Hormuzit, kanë rezultuar në derdhje të mëdha të naftës, duke shkaktuar dëme të konsiderueshme mjedisore në ekosistemin detar. Në anën tjetër, një raport i publikuar të martën nga një grup shkencëtarësh ndërkombëtarë ka hedhur dritë mbi një efekt anësor të konfliktit. Sipas studimit, emetimet globale të gazeve serrë nga lëndët djegëse fosile pritet të shënojnë një rënie të lehtë këtë vit. Ky fenomen shpjegohet pjesërisht me çmimet e larta të karburanteve dhe përshpejtimin e tranzicionit drejt burimeve të rinovueshme të energjisë, si pasojë e pasigurisë që ka sjellë lufta.