Alarmi financiar: Si po i largon BKT kursimet e qytetarëve shqiptarë drejt tregjeve të huaja

Banka Kombëtare Tregtare po ndjek një qasje të hapur të transferimit të kapitalit, duke orientuar fondet e krijuara nga kursimet e qytetarëve shqiptarë drejt tregjeve ndërkombëtare, një situatë kjo që po prodhon një faturë të rëndë për zhvillimin e brendshëm ekonomik. Vetëm përgjatë tremujorit të tretë të vitit 2026, ky institucion financiar ka ndërmarrë një operacion ku jashtë vendit janë transferuar mbi 9.4 miliardë lekë (ose afërsisht 103 milionë euro) brenda një harku kohor prej tre muajsh. Në këtë shifër përfshihet zgjerimi i depozitave pranë bankave jorezidente me 4.25 miliardë lekë, si dhe vënia në dispozicion e huave për entitetet financiare të huaja në masën e 5.16 miliardë lekëve, kryesisht për të shfrytëzuar leverdinë e normave të larta të interesit në Eurozonë. Megjithatë, kjo ndërhyrje përbën vetëm pjesën e dukshme të fenomenit, pasi vëllimi i përgjithshëm i mjeteve monetare që BKT i ka hequr qarkullimit të brendshëm ka kapur përmasa marramendëse. Duke iu referuar raporteve të audituara financiare, shuma totale e aseteve që BKT ka pozicionuar jashtë shtetit arrin në kuotën e jashtëzakonshme prej mbi 2.22 miliardë eurosh. Ky portofol masiv fondesh, i cili e pozicionon bankën më shumë si një instrument investimi ndërkombëtar, përbëhet nga 1.75 miliardë euro të vendosura në letra me vlerë dhe eurobonde globale, 267.1 milionë euro në formë depozitash likuide afatshkurtra në institucione të huaja, si dhe 377.5 milionë euro të orientuara si hua direkte për organizma financiarë jashtë vendit. Një skemë e tillë paraqitet si tejet shqetësuese për shkak se mbi një e treta e gjithë pasurisë dhe likuiditetit që administron BKT nuk vihet në shërbim të tregut vendas, por ndodhet e shpërndarë në bursat e huaja, duke lënë vetëm 66% të aseteve totale për ekonominë shqiptare. Përtej faktit se kjo rrjedhje kapitali privon ekonominë kombëtare nga mundësitë e financimit dhe rritjes, këto operacione ngrenë pikëpyetje serioze për autoritetet mbikëqyrëse. Dokumentet zyrtare të bankës nuk bëjnë me dije destinacionet e sakta gjeografike se ku janë drejtuar këto investime dhe se çfarë niveli sigurie apo vlerësimi krediti (credit rating) zotërojnë instrumentet përkatëse. Ndërkohë, në mjediset ekonomike përflitet se BKT mund të ketë derdhur fonde edhe në tituj ose aksione të vendeve si Azerbajxhani apo shtete afrikane, të cilat nuk cilësohen si tregje me shkallë të lartë sigurie për depozitat. Si institucioni bankar më i madh në territorin shqiptar, kjo politikë e BKT-së po i kushton shtrenjtë stabilitetit financiar të vendit.