Vala e revoltave të “Gen Z” trondit Evropën: Nga përleshjet e ashpra në Zürich te trazirat në Tiranë

Protestat masive të drejtuara nga gjenerata e re, të cilat kanë përfshirë mbarë kontinentin evropian gjatë kësaj vjeshte, kanë shënuar një fundjavë tejet të tensionuar me episode të rënda dhune në disa shtete njëkohësisht. Autoritetet kanë regjistruar përleshje të hapura me efektivët e rendit, vjedhje të bizneseve dhe hedhje të mjeteve piroteknike e bombave molotov në vende si Franca, Gjermania, Zvicra, Portugalia dhe Shqipëria. Edhe pse motivet ndryshojnë në varësi të kontekstit lokal, thirrjet thelbësore mbeten të përbashkëta: standard më i lartë arsimor, mundësi strehimi të përballueshme ekonomikisht dhe ulje e kostos së jetesës. Pjesa dërrmuese e qytetarëve marshuan në qetësi, mirëpo në përfundim të tubimeve, fraksione të maskuara u drejtuan kundër strukturave të sigurisë dhe pronës private. Zvicër: “Na mjafton edhe në Zvicër” Qindra qytetarë u dyndën mbrëmjen e të shtunës në Zürich dhe Basel, përmes tubimeve pa leje të pagëzuara me moton “Na mjafton edhe në Zvicër”. Të dyja grumbullimet degjeneruan në konflikte fizike. Në Zürich, forcat e policisë ndërhynë me mjete shpërndarëse si topa uji, gaz lotsjellës dhe plumba gome, pasi u sulmuan nga masa me gurë, shishe dhe fishekzjarre. Si pasojë, u dëmtua një automjet zyrtar i policisë, ndërkohë që u vunë flakët kontejnerëve të mbeturinave dhe biçikletave elektrike. Përleshjet nisën në zonën e Lagjes 4 (Kreis 4), ku protestuesit ngritën barrikada dhe u vunë zjarrin atyre. Në Basel, sipas njoftimeve zyrtare të policisë, rreth 150 veta u tubuan në zemër të qytetit rreth orës 21:00. Gjatë kësaj kohe u thyen xhama dyqanesh, u dëmtuan fasada ndërtesash me grafite dhe u dogjën kosha e mjete me dy rrota. Ngjarje të ngjashme u shënuan gjithashtu në Gjenevë. Gjermani: Mbi 100 efektivë të plagosur në Frankfurt Mbi 100 mijë veta morën pjesë në marshimet e së shtunës në më shumë se 30 qytete gjermane, nën thirrjen e lëvizjes “Gen Z regelt” (Gen Z e rregullon vetë), duke kërkuar reforma në arsim dhe lehtësim të barrës financiare të jetesës. Episodet më kritike u regjistruan në qytetin e Frankfurtit. Sipas deklaratës së ministrit të Brendshëm të Hesenit, Roman Poseck, individë me fytyra të mbuluara dëmtuan 17 dyqane, plaçkitën pesë prej tyre dhe përdorën bomba molotov. Nga 1.300 punonjës policie të angazhuar në terren, mbi 100 prej tyre pësuan lëndime. Autoritetet ndaluan 54 persona të dyshuar, të moshës nga 13 deri në 29 vjeç. “Jam i tronditur nga ajo që pashë. Kështu nuk mund të vazhdohet”, u shpreh Poseck, i cili shtoi se ndonëse shumica e të ndaluarve janë shtetas gjermanë, policia u përball në terren me një grup prej 1.000 deri në 1.500 protestuesish të dhunshëm, kryesisht me sfond migrimi. Edhe ministri federal i Brendshëm, Alexander Dobrindt, drejtoi gishtin ndaj grupeve ekstremiste të majta dhe elementëve të dhunshëm nga komunitetet migrante, duke kërkuar masa ndëshkimore të rrepta. Akte dhune u konstatuan edhe në qytetin e Këlnit, ku policia bëri përdorimin e topave të ujit, si dhe në kryeqytetin Berlin. Vetë lëvizja “Gen Z regelt” u distancua publikisht nga çdo akt i dhunshëm. Francë: Nisin hetimet për tentativë vrasjeje Në territorin francez, ku nisi edhe vala e parë e këtyre protestave, rreth 320 mijë persona mbushën rrugët e Parisit, Marsejës, Grenoblit, Bordosë, Lyonit dhe Tuluzës, duke sjellë mbi 770 arrestime. Prokuroria e Parisit ka nisur hetimet zyrtare për veprën penale të tentativës së vrasjes ndaj personave me autoritet publik, pasi u hodhën lëndë shpërthyese drejt një njësie prej rreth 15 xhandarësh dhe policësh. Pavarësisht kësaj, situata paraqitet më e qetë në krahasim me natën e 17 tetorit, kur u shënuan 2.600 arrestime dhe u grabitën afërsisht 3.000 dyqane, në një nga episodet më të errëta të trazirave urbane të viteve të fundit në Francë. Shqipëri: 350 të plagosur dhe 269 të mitur të arrestuar Në kryeqytetin shqiptar, Tiranë, pjesëmarrësit në protestë kërkuan dorëheqjen e kryeministrit Edi Rama, duke hedhur akuza ndaj qeverisë për korrupsion. Në përfundim të një tubimi që në pjesën më të madhe ishte zhvilluar qetësisht, grupe të rinjsh të maskuar sulmuan me gurë dhe mjete zjarrvënëse forcat e rendit dhe i vunë flakën kontejnerëve të mbeturinave. Sipas të dhënave të bëra publike nga Ministria e Brendshme, protestat e deritanishme kanë shkaktuar 350 të plagosur, prej të cilëve 200 janë efektivë policie, ndërsa numri i të miturve të arrestuar ka arritur në 269.