Zbulim sensacional: Kometa ndëryjore që mbërriti në sistemin tonë diellor fsheh sekretet e kozmosit të hershëm

Një studim i fundit i bazuar në të dhënat e Teleskopit Hapësinor James Webb ka sjellë në vëmendje kometën 3I/ATLAS, e cila ka hyrë në sistemin tonë diellor nga hapësira e largët ndëryjore. Sipas gjetjeve, ky trup qiellor mund të përmbajë materiale që datojnë plot 10 deri në 12 miliardë vjet më parë. Ekspertët kanë analizuar strukturën kimike të pazakontë të kometës, duke arritur në përfundimin se ajo ka marrë formë brenda një ambienti tejet të ftohtë, shumë kohë përpara lindjes së sistemit tonë diellor. Si vatër e mundshme e origjinës së saj përmendet disku prej gazi dhe pluhuri që rrethon një yll në fazat e para të zhvillimit. Këto zona janë zakonisht shumë të vështira për t'u studiuar nga afër, pasi retë e trasha pengojnë vëzhgimin direkt, duke i detyruar astronomët të përdorin simulime kompjuterike. Në mjedise të tilla, termometri mund të ulet deri në rreth -263 gradë Celsius. Gjatë këtyre kushteve, gazrat ngrijnë mbi grimca mikroskopike pluhuri, ndërsa dinamika kimike ndihmon në përqendrimin e deuteriumit brenda strukturave molekulare si metani. Hulumtimet e mëparshme mbi tiparet izotopike të kometës japin indikacione se 3I/ATLAS mund të ketë një moshë prej 10 deri në 12 miliardë vitesh. Nëse këto kalkulime konfirmohen, kjo do të thotë se ajo ka nisur udhëtimin e saj miliarda vjet para se të formohej Dielli ynë, mosha e të cilit llogaritet rreth 4,6 miliardë vjet. Për komunitetin shkencor, kometat ndëryjore përbëjnë një objekt magjepsës studimi, pasi ato funksionojnë si të ashtuquajtura "kapsula kohore". Pasi shkëputen nga sistemet e tyre amë si pasojë e ndikimeve gravitacionale, ato kanë aftësinë të lundrojnë në hapësirë për miliarda vjet, derisa rruga e lor t'i afrojë pranë një ylli tjetër, sikurse është rasti i Diellit.