Skandali në Kopenhagë: Danimarka ndryshon kurset e përgatitjes për gardianët nga Kosova pas akuzave për dhunë

Autoritetet daneze kanë paralajmëruar një rivlerësim të plotë të programit edukativ për gardianët kosovarë, pasi dy prej tyre u vunë nën akuzë për përdorim të dhunës ndaj një të burgosuri në kryeqytetin e Danimarkës. Ky kontingjent gardianësh po përgatitet në kuadër të paktit bilateral ndërmjet dy shteteve, marrëveshje e cila synon transferimin paraprak të deri në 300 të dënuarve nga burgjet e Danimarkës drejt qendrës korrektuese në qytetin e Gjilanit. Ngjarja ka ngritur shqetësime serioze lidhur me mekanizmat që do të përdoren për parandalimin dhe hetimin e trajtimit çnjerëzor në burgun e Gjilanit, një institucion ku menaxhimi dhe përgjegjësitë do të ndahen bashkërisht mes autoriteteve të Kosovës dhe atyre daneze. Nga Shërbimi Korrektues i Danimarkës u konfirmua se ngjarja ka ndodhur më 5 tetor brenda hapësirave të burgut Vestre në Kopenhagë, ndërsa dosja i ka kaluar zyrtarisht policisë lokale për hetime të mëtejshme. “Megjithëse nuk japim komente për raste individuale, akuzat për sjellje të dhunshme ndaj të burgosurve janë tejet alarmante dhe tashmë janë ndërmarrë hapat e domosdoshëm institucionalë”, thuhet në deklaratën e tyre me shkrim. Sipas agjencisë së lajmeve Ritzau, dy gardianët kosovarë, përkatësisht 24 dhe 29 vjeç, dyshohen se kanë sulmuar fizikisht me grushte një të burgosur brenda qelisë së tij. Njëri prej tyre dyshohet se e ka shtyrë të ndaluarit mbi shtrat duke e goditur një herë në zonën e fytyrës, ndërsa i dyshuari tjetër e ka goditur disa herë si në fytyrë ashtu edhe në pjesë të ndryshme të trupit. Megjithatë, të dy të dyshuarit i kanë mohuar plotësisht pretendimet e ngritura ndaj tyre. Pavarësisht se u prangosën më 6 tetor, gjykatat vendase hodhën poshtë kërkesën e organit të akuzës për caktimin e masës së paraburgimit, pasi vlerësuan se nuk paraqitnin ndonjë rrezik real për t'i ikur drejtësisë. Ky vendim u la në fuqi më 9 tetor edhe nga Gjykata e Lartë e Danimarkës Lindore, ndërkohë që hetimet penale mbeten të hapura dhe ende mungon një vendim i formës së prerë nga gjykata. Ndërkaq, Shërbimi Korrektues i Kosovës (SHKK) bëri të ditur se nuk mund të lëshojë informacione shtesë, duke qenë se procedura hetimore është ende në zhvillim e sipër. Aktualisht nuk ekzistojnë të dhëna zyrtare nëse dy zyrtarët janë pezulluar përkohësisht nga puna, nëse vijojnë të gjenden në territorin e Danimarkës apo nëse ndaj tyre janë shqiptuar masa disiplinore. Duke folur për ndryshimet në këtë proces, Shërbimi Korrektues i Danimarkës theksoi se do të bëjë një rishqyrtim të thellë të aftësive profesionale të stafit nga Kosova. “Do ta analizojmë në detaj programin e trajnimit për zyrtarët kosovarë që kryejnë praktikën këtu, me qëllim që të garantojmë se përgatitja është e standardeve të larta dhe plotëson të gjitha kriteret tona”, u shpreh zyrtarisht ky institucion. Programi trajnues përfshin përvetësimin e rregulloreve daneze, teknikat e menaxhimit të situatave të tensionuara dhe praktikat e përditshme të punës në mjediset e burgjeve. Sipas planit të autoriteteve daneze, sesionet e ardhshme të përgatitjes pritet të ndërthuran ndërmjet mësimdhënies teorike dhe asaj praktike, si në Kosovë ashtu edhe në Danimarkë. Drejtoresha e Shërbimit Korrektues të Danimarkës, Ina Eliasen, deklaroi për agjencinë Ritzau se deri më tani bashkëpunimi me gardianët kosovarë kishte pasur rezultate pozitive dhe shprehu shpresën se ky incident do të mbetet i izoluar. Pavarësisht kësaj, ajo pranoi se ngjarja ka nxjerrë në pah domosdoshmërinë për të kontrolluar nëse praktika dhe trajnimi aktual janë krejtësisht të mjaftueshme. Eliasen shtoi se gardianët nga Kosova ushtrojnë detyrën krah për krah me kolegët danezë edhe pas përfundimit të ciklit gjashtëmujor të përgatitjes. Dy zyrtarët e përfshirë në këtë incident e kishin mbyllur me sukses këtë program dhe ishin në krye të detyrës gjatë momentit të ngjarjes. Ajo bëri të me dije gjithashtu se ky rast do të merret në konsideratë gjatë ndërtimit të një mekanizmi të posaçëm kontrolli për burgun e Gjilanit, projekt i cili kishte nisur të planifikohej para se të ndodhte incidenti. Deri më tani, autoritetet daneze nuk kanë bërë publike detaje se çfarë ndryshimesh konkrete do të përfshijë ky rishikim i programeve. Sipas të dhënave nga Shërbimi Korrektues i Danimarkës, deri tani 34 gardianë kosovarë kanë përfunduar me sukses përgatitjen në Danimarkë, ndërsa për funksionalizimin e burgut të Gjilanit parashikohet angazhimi i rreth 200 gardianëve, pa dhënë ende shifra të sakta për numrin e atyre që do të trajnohen në vazhdim.