Goditje e rëndë në Greqi: Dy rrjete të njohura biznesi nën lupë për evazion fiskal multimilionësh

Autoritetet tatimore dhe policore në Greqi kanë zbardhur brenda një kohe të shkurtër dy skandale të rënda të evazionit fiskal, ku dyshohet se janë përfshirë dy kompani me xhiro miliona euroshe. Bëhet fjalë për rrjetin e furrave të bukës “Horiatiko” dhe atë të picerive “Pizza Fan”, drejtuesit e të cilave akuzohen se nuk kanë derdhur në buxhetin e shtetit TVSH-në e arkëtuar nga qytetarët. Hetimet kanë zbuluar dy mekanizma të ndryshëm të përdorur për t'i shpëtuar detyrimeve tatimore: në rastin e parë operohej përmes subjekteve me administratorë fiktivë, ndërsa në të dytin, transaksionet e arkëtuara regjistroheshin në sistem si mallra të shpërndara falas. Operacioni i ditës së sotme solli arrestimin e pronarit të furrave “Horiatiko” dhe një kontabilisti që dyshohet se ishte truri i skemës mashtruese. Sipas televizionit publik grek, ERT, numri i të ndaluarve ka kapërcyer shifrën e 50 personave, ndërkohë që kontrollet janë shtrirë në qindra biznese të tjera anembanë vendit. Skema e përdorur në këtë rrjet konsistonte në emërimin e personave si administratorë në letër, të cilët nuk kishin asnjë lidhje me menaxhimin real të kompanive. Këto biznese ushtronin normalisht veprimtarinë, realizonin shitje dhe grumbullonin detyrime të papaguara ndaj taksave dhe sigurimeve shoqërore. Më pas, këto subjekte braktiseshin bashkë me borxhet, ndërsa i gjithë aktiviteti zhvendosej te kompani të reja. Autoritetet shtetërore e kishin të pamundur të gjurmonin përfituesit realë, pasi përgjegjësia ligjore u mbetej personave që figuronin vetëm në dokumente. Vlerësimet paraprake të dëmit ekonomik llogariten në rreth 100 milionë euro, duke përfshirë detyrimet e prapambetura për sigurimet shoqërore dhe biznese të tjera të lidhura me pronarin, jashtë rrjetit të furrave. Nga ana tjetër, metoda e zbuluar te “Pizza Fan” ishte ndërtuar mbi baza të tjera, ku dëmi fillestar vetëm nga mosderdhja e TVSH-së përllogaritet në të paktën 25 milionë euro. Kur klientët paguanin me para në dorë për porositë e tyre, në vend që transaksioni të regjistrohej si shitje e rregullt, një program i posaçëm kompjuterik mundësonte që fatura të shënohej në sistem si “qerasje” ose produkt falas. Në këtë mënyrë, pavarësisht se klienti kishte shlyer çmimin, për organet tatimore dukej sikur malli ishte dhuruar. Kjo bënte që shitjet të fshiheshin dhe TVSH-ja përkatëse të mos kalonte asnjëherë në arkën e shtetit, procedurë që sipas hetuesve është përdorur për një pjesë të konsiderueshme të arkëtimeve cash. Nga qendra e këtij rrjeti refuzojnë akuzat e ngritura, duke shpjeguar se politikat e shpeshta promocionale dhe ofertat me produkte falas mund të kenë sjellë konfuzion në llogaritjen e xhiros totale. Megjithatë, kompania ka shprehur gatishmërinë e plotë për të bashkëpunuar ngushtë me drejtësinë. Ndërkohë që hetimet vijojnë në dy drejtime paralele – për gjurmimin e borxheve të lëna pas nga kompanitë letër te “Horiatiko” dhe për verifikimin e shitjeve të fshira në kompjuter te “Pizza Fan” – pezullimi i funksionimit të kësaj të fundit ka lënë në pasiguri të plotë mbi 2.500 punonjës. Drejtuesit e picerive kanë theksuar se prioritet mbetet rihapja sa më parë e dyqaneve dhe ruajtja e vendeve të punës. Organet ligjzbatuese po vazhdojnë verifikimet e thelluara për të përcaktuar saktësisht shumën totale të dëmit financiar dhe për të nxjerrë përpara përgjegjësisë personat përgjegjës.