A ndihmon vërtet heqja e glutenit për dobësim? Ekspertët hedhin poshtë mitin popullor

Dietat pa gluten janë kthyer në një nga fenomenet më të ndjekura të të ushqyerit kohët e fundit, por kjo nuk do të thotë se ato përbëjnë gjithmonë një zgjedhje më të shëndetshme. Ekspertja e njohur e ushqimit, Renata Bracale, thekson se individët që nuk përballen me celiaki, nuk shfaqin alergji ndaj grurit apo nuk kanë ndjeshmëri të vërtetuar mjekësore ndaj kësaj substance, nuk kanë asnjë motiv logjik për ta hequr atë nga menuja e tyre e përditshme. Statistikat e fundit nga organizata *Gluten Free Insights* tregojnë se tregtimi i artikujve pa gluten në supermarketet italiane ka shënuar një rritje prej 7.4% gjatë vitit të kaluar, duke kapur shifrën rreth 386.6 milionë euro. Këto artikuj nuk po blihen vetëm nga shtresa që vuan nga probleme shëndetësore, por edhe nga qytetarët që i shohin si opsione më cilësore apo shpresojnë se do t'i ndihmojnë në rënien në peshë. Pavarësisht këtij hovi, Bracale bën me dije se nuk ekziston asnjë dëshmi e mirëfilltë shkencore se heqja e glutenit sjell përmirësim të përgjithshëm shëndetësor ose përshpejton dobësimin te njerëzit e shëndetshëm. Çfarë është gluteni dhe kush duhet ta shmangë? Bëhet fjalë për një kompleks proteinash që gjendet në mënyrë të natyrshme tek gruri, elb, thekër dhe nënproduktet e tyre. Ai luan një rol kyç duke i dhënë brumit elasticitetin e nevojshëm për prodhimin e bukës, picave apo makaronave. Ndryshe nga personat që e ndjekin këtë rrugë për dëshirë apo mirëqenie, ata që preken nga celiakia janë të detyruar ta eliminojnë plotësisht. Celiakia përbën një çrregullim autoimun ku konsumimi i kësaj substance dëmton zorrën e hollë, duke penguar përthithjen normale të mineraleve dhe vitaminave thelbësore. Për këtë kategori, zbatimi i një diete strikte pa gluten gjatë gjithë jetës mbetet trajtimi i vetëm i domosdoshëm. Pse dieta pa gluten nuk është domosdoshmërisht më e shëndetshme? Sipas vlerësimeve të nutricionistes, heqja dorë nga gluteni pa ndonjë udhëzim mjekësor mund të shkaktojë mangësi të ndryshme në organizëm. Konsumatorët rrezikojnë të marrin sasi më të pakta të hekurit, kalciumit dhe fibrave, sidomos kur nuk bëjnë një zëvendësim të duhur të ushqimeve të eliminuara. Nga ana tjetër, ushqimet e përpunuara pa gluten shpesh fshehin nivele më të larta të sheqernave dhe yndyrave krahasuar me produktet tradicionale. Ato zakonisht kushtojnë më shtrenjtë dhe nuk sigurojnë të njëjtën ndjesi ngopjeje. Specialistja rikujton se drithërat integrale që përmbajnë këtë përbërës përbëjnë një shtyllë të rëndësishme të dietës mesdhetare, pasi furnizojnë trupin me fibra dhe mbrojnë shëndetin kardiometabolik. Pa gluten nuk do të thotë pa karbohidrate Një tjetër keqkuptim i rrënjosur në masë lidhet me besimin se eliminimi i glutenit çon menjëherë në uljen e karbohidrateve dhe rrjedhimisht në kilogramë më pak në peshore. "Pa gluten nuk do të thotë pa karbohidrate", shpjegon qartë nutricionistja. Për shembull, patatet, misri dhe orizi përfaqësojnë alternativa karbohidratesh që nuk e përmbajnë natyrshëm këtë proteinë. Sipas saj, në vend të ndalimit të karbohidrateve, këshillohet përzgjedhja e burimeve cilësore si drithërat integrale, të konsumuara në sasi të ekuilibruara dhe të kombinuara me perime, bishtajore, fruta të thata dhe vaj ulliri ekstra të virgjër. Apeli i ekspertes mbetet i prerë: gluteni nuk përbën rrezik për shumicën e popullsisë dhe nuk duhet parë si armik i trupit. Heqja e tij nga ushqimi duhet të ndodhë vetëm kur rekomandohet nga mjeku dhe jo thjesht për t'iu bashkuar një mode kalimtare.