Kërcënimi i madh i motit: El Niño rrezikon të thyejë çdo rekord historik

Kombet e Bashkuara kanë lëshuar një alarm të fortë lidhur me fenomenin aktual El Niño, i cili rrezikon të shënojë nivele të papara fuqie në historinë e meteorologjisë moderne, duke u bërë thirrje shteteve anembanë botës të ndërmarrin hapa të menjëhershëm për zbutjen e dëmeve të mundshme. Ky cikël klimatik pritet të shënojë pikun e tij në përfundim të vitit 2026, ndërkohë që ndikimi i tij do të vijë i shtrirë në një periudhë shumë më të gjatë kohore. Gjatë një konference për mediat të mbajtur të mërkurën në Gjenevë, Sekretarja e Përgjithshme e Organizatës Botërore Meteorologjike (OBM), Celeste Saulo, deklaroi se ky edicion i El Niño-s mund të shfaqë një intensitet jashtëzakonisht të lartë, duke kapërcyer kufijtë e çdo regjistrimi të deritanishëm. “El Niño aktual mund të jetë me një forcë të paparë. Ai mund të shkojë përtej kornizës që kemi përdorur për ta ndjekur gjatë katër dekadave të fundit,” u shpreh Saulo për gazetarët, duke shtuar se efektet e tij do të ndihen gjatë edhe pasi të ketë kaluar kulmi i parashikuar për fundin e vitit 2026. Sipas parashikimeve më të freskëta sezonale nga OBM, temperaturat e sipërfaqes detare në rajonin tropikal të Oqeanit Paqësor mund të ngrihen deri në 3.8 gradë Celsius mbi vlerat mesatare gjatë periudhës mes nëntorit dhe janarit, duke shënuar kështu një anomali drastike krahasuar me standardet e zakonshme të këtij fenomeni. “Do të ketë pasoja të gjera për modelet e motit në të gjithë botën,” paralajmëroi Saulo, duke shtuar se fenomene të tilla do të përshkallëzojnë më tej ngrohjen globale të nxitur nga faktori njeri. Përballë këtij skenari shqetësues, drejtuesja e OBM-së doli para shtypit e shoqëruar nga Tom Fletcher, Nënsekretari i Kombeve të Bashkuara për Çështjet Humanitare, ku të dy zyrtarët kërkuan veprime të harmonizuara paraprake për të minimizuar pasojat e kushteve ekstreme atmosferike. “Nuk mund ta ndalojmë El Niñon, por mund të parandalojmë shumë nga pasojat e tij më të këqija për njerëzit,” theksoi Saulo. Nga ana e tij, Tom Fletcher e cilësoi fenomenin e ardhshëm si një “top shkatërrues” të përmbysjeve klimatike, nxehtësisë ekstreme dhe thatësirës, të cilat mund të sjellin kriza të rënda humanitare në shkallë globale. “Dëmi nuk do të kufizohet vetëm në vendet e prekura drejtpërdrejt nga ky El Niño,” paralajmëroi ai, duke shtuar se tronditjet mund të prekin ekonominë botërore, të nxisin valë të reja migrimi, zhvendosje të popullsisë dhe konflikte të reja, ndërsa sistemi humanitar nuk do t'ia dalë i vetëm përballë një sfide të tillë. Fletcher u bëri thirrje qeverive, bankave zhvillimore dhe institucioneve financiare ndërkombëtare që të ndajnë fonde parandaluese, në vend që të presin shfaqjen e vetë katastrofës. “Zgjedhja është e qartë: mund të presim që të ndodhë katastrofa ose të investojmë në qëndrueshmëri. Nuk mund ta parandalojmë El Niñon, por mund t’i marrim seriozisht sfidat që na presin,” tha ai. Në kuadër të këtyre masave paraprake, OKB-ja ka ndarë tashmë një fond prej 50 milionë dollarësh për 11 shtete më të rrezikuara, mes të cilave figurojnë Çadi, El Salvadori, Etiopia, Somalia dhe Sudani i Jugut, për t'i ndihmuar ato të përballojnë sfidat e thatësirave, vërshimeve dhe krizave humanitare që mund të pasojnë.