Kurti nga Mali i Zi: BE t’i japë Kosovës statusin e kandidatit, Serbia përbën rrezik për sigurinë kontinentale

SHËN STEFAN, MAL I ZI – Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, ka bërë thirrje nga Mali i Zi që Bashkimi Evropian të ndërmarrë hapa të menjëhershëm për të përshpejtuar rrugëtimin e vendit drejt integrimit evropian, duke kërkuar zyrtarisht dhënien e statusit të vendit kandidat dhe hapjen e menjëhershme të negociatave për anëtarësim. Gjatë fjalës së tij në seancën plenare të Samitit të 13-të të Procesit të Berlinit, kreu i ekzekutivit kosovar vuri në dukje se Prishtina zyrtare ka përmbushur me sukses të gjitha detyrimet që i takojnë, ndërkohë që aplikacioni i dorëzuar për anëtarësim në dhjetor të vitit 2022 vijon të mbetet pa një vendim final nga ana e burokracive evropiane. Ai u kërkoi liderëve të bllokut që t'i hapin dritën jeshile Komisionit Evropian për përgatitjen e opinionit zyrtar. Duke vlerësuar lart kontributin e Procesit të Berlinit që prej nisjes së tij nga Gjermania në vitin 2014, Kurti përmendi avancimin e bashkëpunimit rajonal dhe Tregun e Përbashkët Rajonal. Ai veçoi përfitimet e prekshme nga integrimi gradual, duke përfshirë sistemin e pagesave SEPA, i cili llogaritet t'i kursejë rreth 58 milionë euro në vit qytetarëve dhe diasporës, korridoret e gjelbra tregtare, si dhe skemën “Roam Like at Home” për lehtësimin e kostove të telekomunikacionit. Kryeministri insistoi se Kosovës duhet t'i matet progresi mbi bazën e kritereve standarde evropiane, duke përmendur arritjet në sferën e demokratizimit, sundimit të ligjit dhe luftës kundër korrupsionit. Për më tepër, ai kujtoi se politika e jashtme e vendit është plotësisht e harmonizuar me atë të BE-së, përfshirë zbatimin e plotë të sanksioneve ndaj Rusisë që nga dita e parë e agresionit. Në një tjetër segment të fjalimit të tij, Kurti i kushtoi vëmendje të veçantë çështjeve të sigurisë rajonale dhe kontinentale, duke denoncuar aktet e dhunës ndaj infrastrukturës kritike të vendit. Ai e cilësoi sulmin terrorist të 24 shtatorit 2023 në Banjskë, ku u vra rreshteri Afrim Bunjaku, si dhe shpërthimin e muajit nëntor 2024 në kanalin e ujit Ibër-Lepenc në Varagë, si pjesë e një skenari të qartë destabilizues. Duke e lidhur këtë me faktin se organizatori i sulmit në Banjskë, Milan Radoiçiq, vazhdon të jetë i lirë në territorin e Serbisë, Kurti theksoi se agresioni ndaj çdo demokracie evropiane përbën rrezik për gjithë kontinentin. “Një sulm ndaj një demokracie evropiane është sulm ndaj të gjithë Evropës dhe meriton një përgjigje kolektive, sepse një reagim i ndërtuar rast pas rasti nuk përbën parandalim”, u shpreh ai, duke shtuar se edhe anëtarësimi në NATO do të shërbente si mburojë thelbësore e sigurisë. Në përmbyllje të adresimit të tij, kreu i Qeverisë së Kosovës ngriti gjithashtu nevojën e trajtimit dhe garantimit të të drejtave të pakicave, duke u ndalur te pozita e shqiptarëve në Luginën e Preshevës.