Uashingtoni hedh në tryezë planin e ri paqësor: I dërguari i Trump udhëton drejt Shën Petersburgut për bisedime me Putinin

Shtëpia e Bardhë ka përgatitur një nismë të re diplomatike për zgjidhjen e konfliktit në Ukrainë, e cila pritet t'i dorëzohet sot zyrtarisht presidentit rus Vladimir Putin. Plani do t'i prezantohet kreut të Kremlinit nga i dërguari i posaçëm amerikan, Steve Witkoff, gjatë një takimi ballë për ballë që do të zhvillohet në qytetin e Shën Petersburgut. Dokumenti strategjik ka marrë trajtë pas një sërë konsultimesh intensive mes Uashingtonit, autoriteteve në Kiev dhe aleatëve evropianë. Nga ana e tyre, zyrtarët amerikanë raportojnë për progres të dukshëm në tryezën e bisedimeve, pavarësisht se Kremlini nuk ka dhënë ende një miratim zyrtar për propozimet në fjalë. Sipas mediave amerikane, Witkoff mbërrin në Rusi pasi ka harmonizuar qëndrimet një ditë më parë në Oslo, me synimin final për të hapur rrugën drejt një dialogu të drejtpërdrejtë trepalësh mes Shteteve të Bashkuara, Ukrainës dhe Rusisë. Në këto diskutime pritet të kontribuojë përmes lidhjeve digjitale edhe Jared Kushner, këshilltar i ngushtë i presidentit Donald Trump. Një zyrtar i lartë amerikan i ka cilësuar si "shumë produktive" takimet e zhvilluara me presidentin ukrainas Volodymyr Zelensky, duke nënvizuar se ekziston tashmë një konvergjencë e konsiderueshme midis Uashingtonit, Kievit dhe partnerëve evropianë për hapat e ardhshëm drejt një paqeje të qëndrueshme. Edhe pse detajet e plota të draftit nuk janë bërë ende publike, burime diplomatike bëjnë me dije se boshti i këtij plani mbështetet mbi dy shtylla kryesore: sigurimin e garancive të forta për mbrojtjen e Ukrainës dhe përcaktimin e parametrave për një marrëveshje afatgjatë me Moskën. Në dimensionin që i përket Ukrainës, propozimi përfshin ruajtjen e pacenueshmërisë territoriale dhe sovranitetit, krijimin e mekanizmave të besueshëm të sigurisë, nxitjen e procesit të integrimit evropian, si dhe mbështetjen e plotë ndërkombëtare për rimëkëmbjen ekonomike të vendit pas luftës. Në anën tjetër, bisedimet me palën ruse synojnë të skicojnë kushtet e një paqeje të qëndrueshme, duke prekur gjithashtu arkitekturën e re të sigurisë në kontinentin evropian dhe mundësitë e bashkëpunimit ekonomik pas përfundimit të armiqësive. Një nga temat më të nxehta të diskutuara mbetet ajo e ndërprerjes së ndërsjellë të sulmeve mbi infrastrukturën kritike energjetike. Administrata amerikane ka kërkuar nga Kievi pezullimin e sulmeve ndaj rafinerive ruse të naftës, ndërsa presidenti Zelensky është treguar i hapur për ta shqyrtuar këtë mundësi, me kushtin që Rusia të ndalojë gjithashtu goditjet ndaj objekteve energjetike ukrainase. Megjithatë, mbetet e paqartë nëse kjo masë do të integrohet si pjesë përbërëse e marrëveshjes përfundimtare apo do të shërbejë thjesht si një hap paraprak për uljen e temperaturave në terren. Ky arkitektim i ri diplomatik mori formë gjatë bisedimeve të zhvilluara në kryeqytetin norvegjez, ku krahas Zelensky-t dhe Witkoff morën pjesë edhe kryeministri i Norvegjisë Jonas Gahr Støre, presidenti i Finlandës Alexander Stubb, si dhe personalitete të larta nga Bashkimi Evropian dhe NATO. Gjatë këtij samiti, delegacioni ukrainas solli në vëmendje ide të reja që, sipas zyrtarëve nga SHBA-ja, ndihmuan ndjeshëm në afrimin e pozicioneve mes palëve të përfshira në konflikt. Në këtë kuadër, kreu i shtetit ukrainas ka hedhur idenë e organizimit të një takimi të nivelit të lartë trepalësh, ku të marrin pjesë Donald Trump, Vladimir Putin dhe ai vetë, me qëllim që të adresohen hapur nyjet e ngërçit që pengojnë arritjen e paqes. Përballë kësaj oferte, Moska ende nuk ka shprehur një qëndrim zyrtar pozitiv, ndërkohë që Uashingtoni po analizon nëse ky propozim mund të shërbejë si gurthemeli për rinisjen e bisedimeve formale. Takimi i ndërmjetësit amerikan Witkoff me liderin rus vjen në një periudhë kur administrata Trump ka intensifikuar lëvizjet diplomatike me Moskën, një dinamikë që po vëzhgohet me vëmendje të shtuar si në kryeqytetet evropiane ashtu edhe në Kiev. Së fundmi, presidenti amerikan ka deklaruar bindjen e tij se Rusia është e etur për të arritur një marrëveshje, duke i bërë njëkohësisht thirrje Ukrainës që të kapë këtë dritare historike për t'i dhënë fund gjakderdhjes. Nga ana e tij, Zelensky ka falënderuar Uashingtonin për rivendosjen e linjave të shkëmbimit të informacioneve mbi paralajmërimin e hershëm të sulmeve me raketa nga ana e forcave ruse.