Pse vendosja e rregullave dhe kufijve nuk e dëmton zhvillimin e fëmijëve?

Vendosja e kufijve nuk nënkupton aspak krijimin e traumave tek fëmijët. Përkundrazi, prania e rregullave të qarta, vëmendja e vazhdueshme dhe qëndrueshmëria janë elementë kyç që ndihmojnë të vegjlit të ndërtojnë vetëkontroll, ndjenjën e përgjegjësisë dhe pavarësinë. Për çdo prind, sfida më e madhe mbetet ruajtja e një ekuilibri të shëndetshëm mes dashurisë dhe kufizimeve të nevojshme. Duke iu referuar dramaturgut dhe shkrimtarit britanik Oscar Wilde, mënyra më e mirë për t’i bërë fëmijët të mirë është t'i bësh ata të lumtur. Megjithatë, kjo nuk përkthehet në plotësimin e çdo dëshirë apo në shmangien e çdo zhgënjimi të mundshëm. Në tentativë për t'i mbrojtur nga sfidat, disa prindër përfundojnë duke u dorëzuar çdo kërkese. Një qasje e tillë nuk kontribuon në zhvillimin e aftësisë së fëmijës për të përballuar zhgënjimet, për të respektuar hapësirën e të tjerëve apo për të kuptuar kufijtë. Edhe pse fëmijët kërkojnë dashuri dhe siguri të pakushtëzuar, atyre u duhen po aq shumë rregulla të kuptueshme dhe kufij të qëndrueshëm. Këto të fundit nuk përbëjnë burim traume, por përkundrazi, të zbatuara me respekt dhe në mënyrë të përshtatshme, u dhurojnë fëmijëve një bazë të fortë stabiliteti dhe sigurie emocionale. Si të dalloni një fëmijë të llastuar? Sjelljet kapriçoze janë krejtësisht normale në procesin e rritjes, sidomos gjatë fëmijërisë së hershme. Por kur këto sjellje shfaqen në mënyrë të përsëritur dhe ndikojnë negativisht te marrëdhëniet shoqërore apo familjare, prindërit duhet të analizojnë qasjen e tyre ndaj kufijve. Një nga treguesit kryesorë është paaftësia për të pranuar përgjigjen “jo”. Fëmijët e mësuar të marrin çdo gjë që kërkojnë e kanë të vështirë të pranojnë refuzimin ose të presin radhën për diçka që duan. Shpërthimet e shpeshta të zemërimit kur dëshirat mbeten të parealizuara janë gjithashtu një shenjë tjetër. Nëse fëmija kupton se e qara, të bërtiturat apo rebelimi i sigurojnë atij atë që kërkon, atëherë këto sjellje do të përsëriten. Po kështu, mund të vihet re mungesë kujdesi për sendet, vështirësi në respektimin e të tjerëve, mungesë durimi dhe një nevojë e pandërprerë për gjëra të reja. Sidoqoftë, këto nuk duhen parë menjëherë si tregues se fëmija është “i llastuar”, pasi shpesh lidhen ngushtë me fazën e zhvillimit në të cilën ndodhet. Gjatë jetës, fëmijët do të ndeshen vazhdimisht me rregulla, kufizime dhe situata ku nuk mund të kenë gjithçka që dëshirojnë. Prindërit nuk kanë mundësi t'i mbrojnë nga çdo zhgënjim, por mund t'i orientojnë se si t'i menaxhojnë ato. Kjo është arsyeja pse vendosja e kufijve qysh në moshë të vogël rezulton shumë e dobishme, pasi fëmija kupton gradualisht se rregullat vlejë për këdo dhe se jo çdo dëshirë plotësohet në moment. Çelësi i suksesit qëndron te mënyra e aplikimit të këtyre kufijve. Rregullat duhet të jenë të qarta, të përshtatura për moshën e fëmijës dhe sa më konsistente. Prindërit nuk kanë nevojë të shfaqen të ashpër për të treguar autoritet; në vend të ndëshkimeve të njëpasnjëshme, ata mund të përdorin shpjegime të thjeshta dhe pasoja logjike. Fëmija ka nevojë të kuptojë jo vetëm se çfarë ndalohet, por edhe arsyen pse ekziston ai rregull. Shpërqendrimi mund të ndihmojë fëmijët e vegjël Në moshën e hershme, përdorimi i shpërqendrimit shërben si një metodë praktike për të qetësuar situatat e tensionuara. Prindërit që e kuptojnë natyrën e fëmijës së lor mund të ndërhyjnë në kohë, përpara se një tekë e thjeshtë të shndërrohet në një krizë të madhe emocionale. Kjo nuk nënkupton se çdo kërkesë duhet anashkaluar apo se fëmija duhet të shpërqendrohet sa herë që ndeshet me një kufi.