Apel nga diaspora shqiptaro-amerikane: Ngjarjet në Tiranë janë kambanë alarmi për demokracinë në Shqipëri

Si një qytetar shqiptaro-amerikan që nuk flet në emër të askujt tjetër, por që mbart prej dekadash një zë të lirë në mbrojtje të lirisë dhe demokracisë në trojet shqiptare dhe kudo në botë, dua të ndaj një shqetësim të thellë. Skenat e dhunës së regjistruar së fundmi në rrugët e kryeqytetit, ku u përdor gaz lotsjellës dhe ujë me presion nga policia, të shoqëruara me njoftime për qytetarë të lënduar dhe dëmtime të institucioneve publike e pronës private, duhet të na alarmojnë të gjithëve, pavarësisht se ku jetojmë. Për ne në Amerikë, Shqipëria nuk përfaqëson vetëm vendin e origjinës, por një shtyllë të identitetit tonë kombëtar, të historisë dhe të përgjegjësisë sonë ndaj të ardhmes. Për këtë arsye, ne nuk mund të qëndrojmë spektatorë indiferentë ndaj pikpyetjeve serioze që ngrihen për sigurinë e qytetarëve, respektimin e të drejtave të njeriut dhe përgjegjshmërinë e strukturave shtetërore në atdhe. Imazhet e përplasjeve në Tiranë na kujtojnë se kjo nuk i përgjigjet standardit të Shqipërisë dhe Evropës që ne dëshirojmë, ku e drejta për protestë paqësore mbetet themel i demokracisë perëndimore. Nga njëra anë, qytetarët, studentët dhe të rinjtë gëzojnë të drejtën legjitime të ngrenë zërin për shqetësimet e tyre jetësore, siç janë kushtet e arsimit, mundësitë e punësimit, padrejtësitë dhe perspektiva e tyre. Nga ana tjetër, sulmet ndaj policisë, dhuna mbi institucionet apo shkatërrimi i pronës nuk përbëjnë formë të protestës demokratike. Megjithatë, asnjë incident nuk shërben si justifikim për përdorimin e forcës së tepruar nga autoritetet ndaj protestuesve; çdo ndërhyrje e policisë duhet të mbetet e ligjshme, e domosdoshme dhe proporcionale. Silljet e një shteti demokratik nuk maten vetëm nga trajtimi i mbështetësve, por sidomos i atyre që e kundërshtojnë. Këto zhvillime në Tiranë kërkojnë një përgjegjësi të lartë politike dhe institucionale. Kryeministri Edi Rama dhe qeveria e tij kanë detyrimin të dëgjojnë zërin e qytetarëve dhe të rinjve që kërkojnë arsim më të mirë, vende pune dhe besim në të ardhmen. Parlamenti duhet të funksionojë si hapësira ku qeveria jep llogari dhe ku debatet politike prodhojnë zgjidhje konkrete, duke mos lejuar që përplasjet partiake të mbulojnë përgjegjësinë ndaj njerëzve. Asnjë pushtet nuk është i përjetshëm dhe mbi ligjin, pasi shteti u përket qytetarëve dhe institucionet ekzistojnë për t'u shërbyer atyre pa dallim bindjesh politike. Në raste kur qytetarët ndjehen të shpërfillur, kur protestat kalojnë në konflikte dhe kur autoriteti shtetëror vihet në dyshim, zgjidhja e vetme mbetet dialogu, transparenca dhe llogaridhënia e plotë institucionale.